(ANKARA) - ABD Başkan Yardımcısı J.D. Vance, İsviçre'de başlayan ABD-İran görüşmelerinde önemli ilerlemeler kaydedildiğini belirterek, 'İran ile yeni bir sayfa açmak ve barışı kalıcı hale getirmek istiyoruz' dedi. Pakistan Başbakanı Şehbaz Şerif, görüşmelerin barış ve refahı teşvik edecek sonuçlar doğurmasını umduğunu söylerken, Katar Başbakanı Şeyh Muhammed bin Abdurrahman Al Sani, nihai anlaşmaya ulaşılana kadar arabuluculuk çabalarını sürdüreceklerini ifade etti.
ABD ile İran arasında imzalanan mutabakat zaptının uygulanmasına ilişkin ilk teknik görüşmeler, Pakistan ve Katar'ın arabuluculuğunda, İsviçre'nin Nidwalden kantonuna bağlı Bürgenstock kasabasında başladı.
ABD Başkan Yardımcısı J.D. Vance, Pakistan Başbakanı Şehbaz Şerif ve Katar Başbakanı Şeyh Muhammed bin Abdurrahman Al Sani, ABD-İran görüşmeleri için İsviçre'de bir araya geldi ve görüşmelerin ardından basın açıklaması yaptı.
ŞERİF: 'BARIŞI VE REFAHI TEŞVİK EDECEK BİR ANLAŞMA UMUYORUZ'
Pakistan Başbakanı Şerif, 'En içten duygularımla şunu ifade etmek isterim ki, bugün burada, bu toplantının gerçekleşmesini sağlayan vizyoner ve son derece dinamik liderliği dolayısıyla Başkan Donald Trump'a teşekkür ediyorum' diye konuştu.
Şerif, burada, çok verimli sonuçlara yol açacağını umdukları, son derece yapıcı görüşmeler gerçekleştireceklerine inandığını dile getirerek, 'ABD heyetine liderlik eden Başkan Yardımcısı J.D. Vance'a üstün liderliği için teşekkür etmek istiyorum. Katar Başbakanı benim çok değerli ve sevgili bir kardeşimdir. Elbette Mareşal Asım Münir'in de son derece istikrarlı bir rolü oldu. Kendisi büyük bir azim ve sabır sergiledi. Tüm bu çabaların sonucunda bugün burada, bu güzel Bürgenstock'ta bir araya geldik. Burada bulunmak gerçekten büyük bir mutluluk. Umarım evlerimize döndüğümüzde elimizde barışı, ilerlemeyi ve refahı dünya genelinde teşvik edecek çok değerli bir anlaşma olur' ifadelerini kullandı.
VANCE: 'TRUMP, DİPLOMATİK ÇÖZÜM İÇİN BİZE YETKİ VERDİ'
ABD Başkan Yardımcısı J.D. Vance, 'Her şeyden önce, burada bir araya gelen tüm değerli liderlere selamlarını gönderen ABD Başkanı'na teşekkür etmek istiyorum. Çünkü Amerikan halkı için, ama aynı zamanda dünya için de önem taşıyan birçok konuda diplomatik bir çözüm bulmamız için bize yetki verdi' dedi.
Hürmüz Boğazı'nın açılması, İran'ın nükleer programının sona erdirilmesi konularının zaten başarıldığını söyleyen Vance, şöyle devam etti:
'Şimdi önümüzdeki soru, birlikte daha ne kadarını başarabileceğimizdir.Yeni bir sayfa açabilir miyiz? Orta Doğu'daki ilişkileri kalıcı olarak değiştirebilir miyiz? Yoksa eski yöntemlere geri mi döneceğiz? Bu bizim tercihimiz değil, ancak elbette gerçekleşme ihtimali bulunan bir durum.
Bazı teşekkür notlarım daha var. Öncelikle Pakistan Başbakanı'na teşekkür etmek istiyorum. Kendisi Başkan'ın yakın dostu, benim de yakın dostum. Liderliğiyle, dikkatli ve becerikli bir müzakereci olarak bizi bugün bulunduğumuz noktaya taşıdı. Pakistan'ın Genelkurmay Başkanı Mareşal Asım Münir'e de teşekkür etmek istiyorum.
Şunu söylemeliyim ki, Başbakan ile birlikte bizi İslamabad'da ağırladığından beri Mareşal Münir hakkında sık sık bir şaka yapıyorum. Hayatımda benim için çok önemli iki kişi olduğunu söylüyorum: Biri Hintli, diğeri Pakistanlı. Hintli olan eşim, Pakistanlı olan ise Mareşal Münir. Muhtemelen son üç ay içinde Mareşal Münir ile başka herhangi birinden daha fazla konuştum. Onun devlet adamlığı olmasaydı bugün burada olmazdık. Kendisi bir askeri liderdir, ancak aynı zamanda Amerika Birleşik Devletleri'nin olağanüstü bir dostudur ve bizi bu noktaya getiren sürecin önemli bir parçası olmuştur.
Bence sadece Amerikan halkı değil, dünyanın dört bir yanındaki insanlar da bizi bu ana getiren unsurları takdir ediyor. Başkan'ın liderliğini ve Ortadoğu'nun 10 yıl sonra, 10 yıl önce olduğundan çok farklı bir yer olması yönündeki vizyonunu. Burada başarmaya çalıştığımız şey aslında çok basit, diplomasi yoluyla, birlikte çalışarak Ortadoğu'yu dönüştürmek. İran ile Körfez ülkeleri, uzun yıllardır ya savaş halinde ya da son derece gergin ilişkiler içinde oldu. İran, bölgesel istikrarsızlığın önemli kaynaklarından biri olarak görüldü.
'ENERJİ FİYATLARININ DÜŞTÜĞÜNÜ VE BARIŞIN SAĞLANDIĞINI GÖRDÜK'
Şimdi ise herkesin birlikte çalışarak barışı ve refahı teşvik edebileceği bir gelecek görüyoruz. ABD'de şimdiden bunun sonuçlarını görmeye başladık. Enerji fiyatlarının düştüğünü gördük. Petrol ve doğal gaz akışının serbest şekilde devam ettiğini gördük. Barışın sağlandığını gördük. Şimdi ise bunun üzerine inşa ederek gelecekte daha iyi ve daha sürdürülebilir bir düzen kurup kuramayacağımızı görmek istiyoruz.
Bu tarihi bir toplantıdır. Son birkaç ay dışında, yani İslamabad ve buradaki görüşmeler haricinde, İran ve ABD liderlikleri daha önce hiçbir zaman bu kadar üst düzeyde bir araya gelmemişti. Başkan'ın bizden istediği şey yeni bir sayfa açmak, İran halkıyla ilişkilerimizi dönüştürmek ve uzatılmış bir dostluk eli sunmaktır. Bu mesaj İran halkına şunu söylüyor: Eğer liderliğiniz bölgesel istikrarsızlığın kaynağı olmaktan vazgeçmeye istekliyse, eğer uzun vadeli olarak nükleer silah hedeflerinden vazgeçmeye hazırsa, Amerika Birleşik Devletleri de bu ülkeyle ilişkilerini köklü biçimde dönüştürmeye hazırdır. Bizim hedefimiz kesinlikle budur. Sadece son birkaç saat içinde bile önemli ilerlemeler kaydettik ve önümüzdeki saatlerde de ilave ilerlemeler sağlayacağımıza inanıyorum.'
AL SANİ: 'BU ANLAŞMA YALNIZCA BÖLGENİN DEĞİL, DÜNYANIN GÜVENLİĞİ İÇİN DE ÖNEMLİ'
Katar Başbakanı Al Sani de şu ifadeleri kullandı:
'Öncelikle Sayın Başkan Yardımcısı, Sayın Başbakan, sizi burada ağırlamaktan memnuniyet duyuyorum. Sizin liderliğiniz ve Mareşal'in liderliği, bugün bizi burada buluşturan süreci başlattı. Sanırım hepiniz bu toplantının ne kadar önemli olduğunu, bu buluşmanın ne kadar tarihi bir nitelik taşıdığını ve bu anlaşmanın ne kadar büyük bir anlam taşıdığını vurguladınız. Bu anlaşma yalnızca bölgenin güvenliği için değil, dünyanın güvenliği ve küresel ekonomi açısından da büyük önem taşıyor. Başardığımız şeyleri, Sayın Başkan Yardımcısı, Sayın Steve Witkoff ve Jared Fischer'ın, Başbakan'ın ve Mareşal'in ortaya koyduğu özveri ve yoğun çalışma olmadan gerçekleştiremezdik. Aynı şekilde İran tarafında da Dr. Ali Bahador ve Dr. Arakçi'nin katkıları önemliydi. Hepinize liderliğiniz ve kararlılığınız için teşekkür etmek istiyorum. Bizi aynı masada buluşturan şey bu iradeydi. Ancak bugün asıl kutlama günü değil. Asıl kutlamamızı nihai anlaşmaya ulaştığımızda yapacağız. Umarım bu sadece bir başlangıçtır ve herkese en iyi dileklerimi sunuyorum. Katar, çözüme ulaşılıncaya kadar bu ortaklığı ve arabuluculuk çabalarını desteklemeye kararlılıkla devam edecektir. Bölgemize daha fazla barış, refah ve umarım daha iyi bir gelecek getirilmesi için her zaman bir ortak olmaya devam edeceğiz.'
VANCE: 'LÜBNAN'DAKİ ATEŞKESİN KORUNMASINDA ÖNEMLİ İLERLEME SAĞLANDI'
Açıklamaların ardından gazetecilerin soruları yanıtlandı. ABD Başkan Yardımcısı Vance, bir soru üzerine, Lübnan'daki ateşkesin korunması konusunda son günlerde önemli ilerleme sağlandığını belirterek, ABD'nin hedefinin, tam kapsamlı bir bölgesel ateşkes ve kalıcı barış olduğunu söyledi. Vance, Lübnan'daki ateşkesin korunmasına yönelik çalışmalar kapsamında son birkaç gün içinde önemli ilerlemeler kaydedildiğini ifade etti.
Ateşkes süreçlerinin karmaşık olduğunu belirten Vance, son aylarda ve son haftalarda bölgede kayda değer gelişmeler yaşandığını söyledi. ABD Başkanı'nın kendilerini tam kapsamlı bir bölgesel ateşkes sağlama hedefiyle görevlendirdiğini belirten Vance, Katar, Pakistan ve İsrail ile yakın iş birliği içinde çalıştıklarını kaydetti.
Bölgesel barış için çaba gösterdiklerini vurgulayan Vance, taraflar arasında zaman zaman görüş ayrılıkları yaşanabileceğini ancak Lübnan konusunda gelinen noktadan memnun olduklarını ifade etti. ABD'nin son aylarda Lübnan'daki çatışmaların sona erdirilmesi için yoğun çaba harcadığını söyleyen Vance, bu yöndeki çalışmaların süreceğini belirtti.
'BUGÜN İTİBARIYLA TEKNİK MÜZAKERELER BAŞLADI'
Barışın emek ve karşılıklı fedakarlık gerektirdiğini dile getiren Vance, ABD Başkanı'nın yalnızca ABD ile İran arasında değil, bölgesel ölçekte de barışın sağlanmasına kararlı olduğunu söyledi.
İsviçre'de başlayan görüşmelere de değinen Vance, bugün itibarıyla teknik müzakerelerin başladığını belirterek, sürecin tüm anlaşmazlıkları kısa sürede çözmeyeceğini ancak tarafların öncelikli meseleleri belirleyerek çözüm üretmesine imkan sağlayacağını ifade etti. Vance, görüşmelere katılan siyasi liderlerin teknik müzakerelerin çerçevesini oluşturmak ve müzakere heyetlerine destek vermek amacıyla bir araya geldiğini kaydetti.