Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının koordinasyonunda yürütülen II. Ulusal Otizm Eylem Planı kapsamında 206 bin 746 çocuğun gelişimi takip edildi. Çocuklara yönelik bireysel müdahale programları uygulanırken ailelerin destek hizmetlerine erişimini artırmak amacıyla çeşitli çalışmalar gerçekleştirildi.
Bakanlığın hazırladığı "Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Bireylere Yönelik II. Ulusal Eylem Planı (2023-2030) 2023-2025 Yılı Faaliyet İzleme Raporu"nda, erken tanı, müdahale, aile danışmanlığı ve toplumsal farkındalık alanlarında yürütülen faaliyetlere yer verildi.
206 bin 746 çocuğun gelişimi takip edildi
Erken tanı ve müdahale hizmetlerini güçlendirmek amacıyla geliştirilen Dijital İzleme ve Tarama Programı'nın Hastalık Yönetim Platformu (HYP) modülü, 15 Eylül 2025 tarihinde kullanıma açıldı.
Program kapsamında 206 bin 746 çocuğun gelişimi izlenerek bireysel müdahale programları uygulandı. Ayrıca aile hekimlerinin çocukların gelişim süreçlerini takip etmesine yönelik sistematik bir izleme altyapısı oluşturuldu.
Sağlık çalışanlarına yönelik düzenlenen çok disiplinli eğitimlerde erken müdahale, davranış analizi, beslenme ve acil sağlık müdahalesi konuları ele alındı.
14 ilde özel hizmet modelleri uygulandı
Otizm spektrum bozukluğu olan bireylerin sağlık hizmetlerine erişimini artırmak amacıyla 14 ilde Çok Disiplinli Hizmet Modelleri ve Çocuk ve Genç Ruh Sağlığı Merkezleri (ÇÖZGEM) aracılığıyla çalışmalar yürütüldü.
Bunun yanı sıra Türkiye genelindeki 876 kamu ruh sağlığı polikliniğinde otizmli bireylere yönelik hizmet sunuldu.
4 ilde 301 çocuk ve ailesine destek sağlandı
Aile Temelli Ulusal Erken Müdahale Sisteminin Geliştirilmesi Pilot Uygulaması kapsamında, 0-8 yaş grubunda gelişimsel riski veya engeli bulunan çocukların erken dönemde belirlenmesi ve aileleriyle birlikte desteklenmesi amaçlandı.
Dört ilde yürütülen pilot uygulamada 801 aileyle görüşme gerçekleştirildi. Yapılan değerlendirmeler sonucunda 301 çocuk ve ailesine destek verildi.
Bakanlık, pilot uygulamanın aşamalı olarak ülke genelinde yaygınlaştırılmasını hedefliyor.
81 ilde otizm izleme komisyonları kuruldu
Otizm alanındaki çalışmaların il düzeyinde takip edilmesi amacıyla 81 ilde İl Otizm İzleme Komisyonları oluşturuldu.
Vali yardımcılarının başkanlığında faaliyet gösteren komisyonların yılda en az üç kez toplanması planlandı.
Komisyonlar aracılığıyla eylem planındaki faaliyetlerin izlenmesi ve kamu kurumları arasındaki iş birliğinin geliştirilmesi amaçlanıyor.
Ayrıca ülke genelinde aileler, öğretmenler, sağlık çalışanları ve farklı meslek gruplarına yönelik seminerler, eğitimler ve farkındalık etkinlikleri düzenlendi.
34 ilde 16 bin 278 aileye ulaşıldı
Otizmli bireylerin ve ailelerinin ihtiyaçlarının belirlenmesi amacıyla Bireysel Sosyal Hizmet Danışmanlığı çalışmaları yürütüldü.
Pilot çalışmalar kapsamında 503 kişiye danışmanlık hizmeti sağlandı.
Otizm tanısı konulduğu andan itibaren bireylerin uygun hizmetlere yönlendirilmesini ve ailelere psikososyal destek verilmesini amaçlayan danışmanlık modeli, 34 ilde uygulandı.
Bu çalışmalar kapsamında bugüne kadar 16 bin 278 aileye ulaşıldı.
Ailelere çevrim içi bilgilendirme desteği
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, otizmli bireyler ve yakınlarına yönelik bilgilendirme faaliyetlerini otizm.gov.tr internet sitesi üzerinden de sürdürüyor.
Platformda ücretsiz Bireysel Sosyal Hizmet Danışmanlığı hizmeti, bakım kuruluşları, ÇÖZGEM'ler, Milli Eğitim Bakanlığının eğitim hizmetleri ve diğer kamu desteklerine ilişkin bilgiler bulunuyor.
Otizm Eylem Planı 2030 yılına kadar devam edecek
2023-2030 dönemini kapsayan II. Ulusal Otizm Eylem Planı ile erken tanı ve müdahale hizmetlerinin yaygınlaştırılması, ailelere sunulan desteklerin güçlendirilmesi ve otizmli bireylerin ihtiyaçlarına yönelik hizmetlerin geliştirilmesi hedefleniyor.
Bakanlık, kurumlar arası koordinasyon ve il düzeyindeki izleme çalışmalarıyla eylem planının uygulanmasını sürdürüyor.
