Küresel referans kabul edilen Brent petrolü, ABD'nin İran'a yönelik askeri operasyonlarını yoğunlaştırmasının ardından dün yüzde 6'nın üzerinde değer kazanarak 100 dolar seviyesinin üzerine çıktı.

Fiyatlardaki yükseliş, Yemen'deki Husilerin Kızıldeniz'de petrol tankerlerine saldırmasıyla hız kazandı. Saldırılar, Suudi Arabistan'ın Hürmüz Boğazı'nı bypass etmek amacıyla kullandığı önemli petrol sevkiyat güzergahını hedef alıyor.

Doğal gaz fiyatlarında da son haftalarda belirgin bir artış gözlemlendi. İngiltere'de referans doğal gaz fiyatı haziran sonuna göre yaklaşık yüzde 50 yükseldi.

ATEŞKES SONRASI DÜŞÜŞ KISA SÜRDÜ

Petrol fiyatları, ABD ile İran arasında haziran ayında sağlanan geçici ateşkesin ardından gerilemiş ve savaş öncesi seviyelere kadar inmişti. Ancak ateşkesin bozulması ve ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio'nun dün İran yönetiminin 'anlaşmaya hazır olmadığını' söylemesiyle piyasalarda yeniden yükseliş eğilimi başladı.

ENFLASYON BASKISI YENİDEN GÜNDEMDE

Uluslararası basın kuruluşlarına değerlendirmelerde bulunan ekonomistler, enerji fiyatlarındaki artışın yalnızca akaryakıt maliyetlerini değil, taşımacılık giderleri üzerinden gıda ve diğer tüketim ürünlerinin fiyatlarını da yukarı çekebileceğine dikkati çekiyor. Daha pahalı enerji ve yakıtın işletmelerin maliyetlerini artırarak tüketici fiyatlarına yansıyacağını, bunun da merkez bankalarının enflasyonla mücadelesini zorlaştıracağından endişe duyuluyor.

ABD Merkez Bankası (Fed) Başkanı Kevin Warsh geçen hafta ABD Kongresi'nde yaptığı konuşmada, enflasyonun kalıcı biçimde yükselmesine tolerans göstermeyeceklerini vurgulayarak gelecek yıl için faiz indirimi sinyali vermişti.

Akaryakıt fiyatlarındaki yükseliş sürerken motorin kullanıcılarını yakından ilgilendiren yeni bir zam beklentisi gündeme geldi. Sektör kaynaklarından edinilen bilgilere göre motorinin litre fiyatına bu gece yarısından itibaren 4 lira 20 kuruş zam yapılması bekleniyor.

Beklenen artışın pompaya yansımasıyla birlikte motorinin litre fiyatı birçok kentte 80 liranın üzerine çıkacak. Zam kesinleştiğinde istasyonlardaki tabelalar gece yarısından sonra yeniden değişecek.

Hesaplanan zammın tamamı pompaya yansımayacak

Sektör temsilcilerine göre motorin için hesaplanan toplam artış yaklaşık 5 lira 50 kuruş düzeyinde bulunuyor. Eşel mobil sistemi kapsamında bu tutarın yaklaşık 1 lira 27 kuruşluk bölümünün ÖTV’den karşılanması, kalan 4 lira 20 kuruşun ise doğrudan satış fiyatına eklenmesi bekleniyor.

Bu artışın ardından motorindeki mevcut ÖTV desteğinin tamamen tükenebileceği belirtiliyor. Böylece sonraki dönemlerde oluşacak yeni maliyet artışlarının, karşılanabilecek ÖTV kalmaması nedeniyle doğrudan pompa fiyatlarına yansıması gündeme gelecek.

Motorinde ÖTV sıfırlanacak

Eşel mobil uygulaması, küresel fiyat ve döviz kaynaklı artışların bir bölümünün vergiden karşılanarak tüketiciye yansımasını sınırlandırıyor. Ancak son dönemde peş peşe gelen zamlar, motorinde kullanılabilecek ÖTV tutarını önemli ölçüde azalttı.

Sektör kaynakları, mart ayı başında motorindeki ÖTV tutarının yaklaşık 14 lira seviyesinde olduğunu, son artışlarla bu desteğin 1 lira 27 kuruşa kadar gerilediğini ifade etti. Bu gece beklenen zamla birlikte söz konusu tutarın sıfırlanacağı öne sürüldü.

Küresel gelişmeler fiyatları yükseltiyor

Motorin fiyatlarındaki artışta Brent petrolün yükselmesi, Hürmüz Boğazı çevresindeki gelişmeler ve Rusya’nın dizel ihracatına yönelik aldığı kararların etkili olduğu belirtiliyor.

Küresel piyasalarda motorinin ton fiyatının 1.280 dolara kadar yükseldikten sonra 1.270 dolar civarında seyrettiği, Brent petrolün ise 100 doların üzerine çıktığı aktarıldı.

Benzine de zam gelebilir

Sektör kaynakları, motorinin ardından benzinde de yeni bir fiyat artışının gündeme gelebileceğini bildirdi. Benzine yönelik zammın hafta başında, özellikle pazartesi günü uygulanabileceği ifade edildi ancak artışın miktarına ilişkin henüz net bir rakam paylaşılmadı.

Kaynaklar, eşel mobil sistemi devreye alınmamış olsaydı motorinin litre fiyatının mevcut koşullarda 100 liraya yaklaşabileceğini de belirtti. Zam beklentisinin resmi fiyat listelerine yansıyıp yansımayacağı gece yarısında netleşecek.

(ANKARA) - Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), politika faizini yüzde 37'de sabit tutarak bu yıl beşinci kez değişikliğe gitmedi. Kararı değerlendiren ekonomist İris Cibre, yüksek faiz ve likidite fazlasının etkilerine dikkati çekerek, 'Aslında enflasyonla savaşmak yerine, tam tersine enflasyonu beslemeye başlar bir noktaya geliyorsunuz. Doğru zamanda güçlü indirimler yapılmış olsaydı hem savaş döneminde faizi artırabilecek yeri olurdu hem de reel sektör artık bu noktaya gelmezdi' dedi.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Para Politikası Kurulu (PPK), Başkan Fatih Karahan başkanlığında gerçekleştirdiği toplantıda politika faizini yüzde 37 seviyesinde sabit bıraktı. Böylece Merkez Bankası, bu yıl gerçekleştirdiği beşinci Para Politikası Kurulu toplantısında da politika faizinde değişikliğe gitmedi. 

Merkez Bankası, 22 Ocak'taki yılın ilk faiz kararında politika faizini 100 baz puan indirerek yüzde 37'ye çekmiş, mart ve nisan ve haziran aylarındaki Kurul toplantılarında da aynı seviyeyi korumuştu.

Geçtiğimiz yıl Merkez Bankası, Mart 2025'te politika faizini 250 baz puan indirerek yüzde 42,5'e düşürmüş, nisanda ise 350 baz puan artırarak yüzde 46'ya yükseltmişti. 24 Temmuz'da faiz 300 baz puan indirilerek yüzde 43'e çekilmiş, böylece İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) Başkanı Ekrem İmamoğlu'nun da tutuklandığı İBB odaklı soruşturmaların ardından ilk kez faiz indirimi yapılmıştı. Ayrıca, geçen yıl ise politika faizi 11 Eylül'de 250 baz puan, ekim ayında da 100 baz puan daha indirilerek yüzde 39,50 seviyesine çekilmişti. 2025 yılının son faiz kararında ise 150 baz puanlık indirimle politika faizi yüzde 38'e gerilemişti.

'ENFLASYONDAKİ KATILIK FAİZ İNDİRİMİNE İZİN VERMİYOR'

Kurul'un politika faizi kararının ardından ANKA Haber Ajansı'na değerlendirmelerde bulunan ekonomist İris Cibre, politika faizinin beşinci kez yüzde 37'de bırakılmasının iki temel nedeni bulunduğunu söyledi. Bunlardan ilkinin küresel gelişmeler nedeniyle enerji fiyatlarında yeniden başlayan yükseliş olduğunu belirten Cibre, ikinci nedenin ise enflasyondaki katı görünüm olduğunu ifade etti. Merkez Bankası'nın aylık enflasyon eğiliminde sınırlı iyileşmeye işaret etmesine rağmen üç aylık ortalama göstergelerin bozulduğunu dile getiren Cibre, '2,2'nin üzerine de eğilim yerleşmiş durumda. Dolayısıyla enflasyona odaklı bakıldığında faiz indirmek teknik olarak mümkün görünmüyor' dedi.

'YÜKSEK FAİZ ARTIK REEL SEKTÖRÜ ZORLUYOR'

Mevcut para politikasının artık ekonominin üretim tarafında ciddi sorunlara yol açmaya başladığını savunan Cibre, özellikle sanayi ve ticaret kesiminin finansmana erişimde zorlandığını söyledi.  

Takipteki kredi oranlarının görünenin üzerinde olabileceğini belirten Cibre, 'Bankalar bu kredilerin bir kısmını sattığı ya da uzlaşmaya gittiği için oranlar olduğundan daha düşük görünüyor olabilir ama altta yatan yükselişin daha güçlü olduğunu düşünüyorum. Diğer yanda ücretli kesim de emekli kesim de enflasyon beklendiği gibi yavaşlamadığı için çok ciddi zorluk yaşıyor' diye konuştu.

'MERKEZ BANKASI ASLINDA İLK FIRSATTA FAİZİ İNDİRMEK İSTEDİĞİNİ SÖYLÜYOR'

İris Cibre, PPK metninde gelecek döneme ilişkin önemli mesajlar bulunduğunu aktararak, Merkez Bankası'nın uygun koşullar oluşması halinde faiz indirimine hazır olduğunun görüldüğünü söyledi. Karar metnindeki değerlendirmeye değinen Cibre, 'Aslında PPK metninde Merkez Bankası ilk fırsatta faiz indirimine gidebileceğini ima eden noktalara değinmiş. Talepteki yavaşlamaya vurgu yapmış. Temmuz ayında ana eğilimin geçici olarak yükseleceğini özellikle vurgulamış. Aslında 'Ben indirmeye hazırım, sadece savaş bitsin, petrol fiyatları sakinleşsin, bunu bekliyorum' diyor' ifadelerini kullandı.

'YÜKSEK FAİZ ENFLASYONU DÜŞÜRMEK YERİNE BESLEMEYE BAŞLAYABİLİR'

Merkez Bankası'nın enflasyonla mücadelede talep tarafına odaklandığını söyleyen Cibre, şu değerlendirmeyi yaptı:

'Merkez Bankası enflasyonun ana kaynağını talep olarak görüyor ve talepteki yavaşlamayla dezenflasyon olacağını düşünüyor. Oysa uzun zamandır enflasyonda ana etken kur artışı. Bunun yanında ticari kredilerin maliyeti 60'lar, 70'ler seviyesinde. Finansman maliyetleri mutlaka fiyatlara yansıyacaktır. Tarım politikalarındaki eksiklik nedeniyle gıda fiyatlarında da ciddi bir yapışkanlık var. Dolayısıyla aslında enflasyonla savaşmak yerine tam tersine enflasyonu beslemeye başlar bir noktaya geliyorsunuz.' 

'LİKİDİTE FAZLASI DA ENFLASYONU BESLEYEN GÖRÜNMEYEN BİR KANAL'

Haziran ayından bu yana carry trade girişlerinin güçlendiğini belirten Cibre, Merkez Bankası'nın daha önce sattığı rezervlerin önemli bölümünü yeniden topladığını söyledi. Bunun piyasada önemli bir likidite fazlası oluşturduğunu ifade eden Cibre, para piyasası fonlarının dolaylı olarak Merkez Bankası tarafından fonlanmasının da enflasyon üzerinde etkili olduğunu savundu. Cibre, şöyle devam etti:

'Merkez Bankası sattığı rezervlerin çok büyük kısmını geri topladı. Şu anda piyasadaki likidite fazlası 1 trilyon TL'nin üzerine çıktı. Para piyasası fonlarında 3,3 trilyon TL para var. Bunun çok büyük kısmı ters repoda değerlendiriliyor. Bu da Merkez Bankası'nın dolaylı olarak bu parayı fonlaması anlamına geliyor. Bu görünmeyen ama enflasyonu besleyen bir başka kanal. Ben 2024 Eylül'den beri faizlerin daha hızlı indirilmesi gerektiğini ve bunun bir süre sonra enflasyonu besleyeceği iddiasındaydım. Şu anda bulunduğumuz noktada buna geldiğimizi görüyorum. Eğer doğru zamanda indirim yapılmış olsaydı hem savaş döneminde yeniden faiz artıracak alan olurdu hem de reel sektör bu noktaya gelmezdi. Sanayinin yurt içi hasıladaki payı yüzde 20'lerden yüzde 15'lere kadar geriledi. Bu da uzun vadede enflasyonun kalıcı olarak yavaşlamasını engelleyebilecek yapısal bir değişim.'

'KREDİ VE MEVDUAT FAİZLERİNDE DÜŞÜŞ BEKLEMİYORUM'

Faiz kararının bankacılık sektörüne kısa vadeli etkilerini de değerlendiren Cibre, kredi ve mevduat faizlerinde aşağı yönlü bir hareket beklemediğini, bunun temel nedeninin Merkez Bankası'nın haftalık repo ihalelerine henüz başlamamış olması olduğunu belirtti.

Cibre, 'Aşağı yönlü bir etki beklemiyorum. Normalde likidite fazlası kredi ve mevduat faizlerini aşağı çeker. Ancak Merkez Bankası haftalık repo ihalelerine başlamadığı için bu geçişkenlik oluşmuyor. Gecelik faizleri de yüzde 40 seviyesinde tutmaya devam ettiği için kredi ve mevduat faizlerinde aşağı yönlü bir hareket görmüyorum' dedi.

ANKA Haber Ajansı’na konuşan vatandaşların bir bölümü uzun süredir tatil yapamadığını belirtirken, bazıları memleketlerine gitmenin bile ciddi bir maliyete dönüştüğünü ifade etti. Konaklamalı tatil yapamayanlar ise İzmir çevresindeki sahil bölgelerine günübirlik ziyaretlerle yetindiklerini anlattı.

“Dört kişilik tatil 200 bin lirayı buluyor”

Özel sektörde çalışan Mehmet Yakut, hayat pahalılığı nedeniyle tatil planı yapamadığını söyledi. Dört kişilik bir ailenin tatil masrafının 150 bin ile 200 bin lira arasında değişebileceğini belirten Yakut, kazancının büyük bölümünü tatile ayırmasının aile bütçesinde ciddi açık oluşturacağını dile getirdi.

Uzun zamandır tatile gidemediğini söyleyen Yakut, ulaşım fiyatlarındaki artış nedeniyle memleketi Diyarbakır’a gitmekte de zorlandığını anlattı. Tek yön otobüs biletinin yaklaşık 3 bin liraya ulaştığını belirten Yakut, dört kişilik bir ailenin gidiş-dönüş masrafının karşılanamaz hale geldiğini ifade etti.

Emekliler çalışmaya devam ediyor

Emekli olmasına rağmen çalışmak zorunda kaldığını belirten Cemil Arıkan, tatil yapacak ekonomik imkâna sahip olmadığını söyledi.

Memleketi Denizli’ye yalnızca bayram dönemlerinde gidebildiğini anlatan Arıkan, geçimini sağlayabilmek için emeklilik sonrasında da çalışmaya devam ettiğini belirtti. Arıkan, şartların uygun olması halinde çalışmak yerine yerini gençlere bırakmak istediğini ifade etti.

Konaklamalı tatilin yerini günübirlik geziler aldı

Emekli Metin Çıtak da emekli maaşının geçinmeye yetmemesi nedeniyle çalıştığını dile getirdi. İzmir’in Foça, Mordoğan ve Karaburun gibi yakın bölgelerine günübirlik gidebildiklerini belirten Çıtak, konaklamalı bir tatilin mevcut ekonomik koşullarda oldukça zor olduğunu söyledi.

Sivas’a yalnızca uzun tatil dönemlerinde gidebildiğini aktaran Çıtak, memleketinde konaklama ve yemek gideri ödemediği için yalnızca ulaşım masrafını karşılamak zorunda kaldığını ifade etti.

Tatil için yıl boyunca birikim yapıyorlar

Emekli Seyit ve Hacer Kural çifti ise uzun süre para biriktirerek seyrek de olsa tatil yapabildiklerini anlattı. Kira ödemedikleri için tasarruf etme imkânı bulduklarını belirten çift, Yunanistan’daki bir adaya gitmeyi planladıklarını söyledi.

Tatil dışındaki dönemlerde ek harcamalardan uzak durduklarını anlatan Kural çifti, emeklilerin büyük bölümünün benzer ekonomik sıkıntılar yaşadığını dile getirdi.

Esnafın sorunu para değil, zaman

Esnaf Bilal Olgun ise bütçesinin tatile çıkmaya elverişli olduğunu ancak yoğun çalışma temposu nedeniyle iş yerini bırakamadığını söyledi.

Sabah erken saatlerden akşama kadar çalıştığını belirten Olgun, iki haftada bir kullandığı izni de dinlenmek amacıyla evde geçirdiğini ifade etti.

“Türkiye’de yaşıyorsan tatil hayal”

Özel sektörde çalışan Zeynel Öncül, Türkiye’deki tatil maliyetlerinin çok yüksek olduğunu savundu. “Günümüz şartlarında artık eve bile zor gidiyoruz. Türkiye’de yaşıyorsan tatil hayal” diyen Öncül, bir haftalık tatil için aylar boyunca para biriktirmek gerektiğini söyledi.

Türkiye’deki fiyatların yüksek olması nedeniyle bazı kişilerin yurt dışındaki yakın destinasyonları tercih ettiğini belirten Öncül, kısa süreli bir tatilin dahi binlerce avroluk harcamaya dönüşebildiğini ifade etti.

“Ailemizle tatile gitmek bizim için hayal”

Beş yıldır kanser tedavisi gördüğünü söyleyen ev hanımı Maysel Kahraman da ailesiyle birlikte konaklamalı tatile çıkamadığını anlattı.

Yalnızca günübirlik plaj ziyaretleri yapabildiklerini belirten Kahraman, bu tür geziler için bile birkaç bin liralık bütçe gerektiğini söyledi. Tekne turu gibi etkinliklerin kişi başı yüksek ücretlere ulaştığına dikkat çeken Kahraman, emekli maaşıyla temel ihtiyaçları karşılamanın bile zorlaştığını dile getirdi.

Vatandaşın tatil planı bütçeye takıldı

Vatandaşların açıklamaları, tatilin geniş bir kesim için dinlenme ihtiyacından çok karşılanması zor bir harcama kalemine dönüştüğünü ortaya koydu.

Artan ulaşım, konaklama ve yeme-içme fiyatları nedeniyle birçok kişi tatilden tamamen vazgeçerken, bazı vatandaşlar günübirlik gezilerle yaz aylarını geçirmeye çalışıyor.

PPK, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Başkanı Fatih Karahan başkanlığında yapyılın dördüncü toplantısını yaptı. Kurul, politika faizi olan bir hafta vadeli repo ihale faiz oranının yüzde 37'de sabit tutulmasına karar verdi. Kurul ayrıca, Merkez Bankası gecelik vadede borç verme faiz oranını yüzde 40'ta, gecelik vadede borçlanma faiz oranını ise yüzde 35,5'te sabit tuttu.

PPK'dan yapılan açıklamada, enflasyonun ana eğiliminin haziran ayında sınırlı bir miktar gerilediği kaydedilerek, öncü verilerin ana eğilimin temmuz ayında geçici olarak yükseleceğini gösterdiği aktarıldı.

Enerji fiyatlarının yeniden yükselme eğilimine girdiğine işaret edilen açıklamada, 'Yakın döneme ilişkin veriler iç talepteki zayıf seyrin belirginleştiğine işaret etmektedir. Jeopolitik gelişmelerin maliyet kanalı, iktisadi faaliyet ve beklenti kanalı üzerinden enflasyon görünümüne etkileri yakından takip edilmektedir' ifadelerine yer verildi. Açıklamada, şöyle denildi:

'Fiyat istikrarı sağlanana kadar sürdürülecek sıkı para politikası duruşu talep, kur ve beklenti kanalları üzerinden dezenflasyon sürecini güçlendirecektir. Kurul politika faizine ilişkin atılacak adımları, enflasyon gerçekleşmelerini, ana eğilimini ve beklentilerini göz önünde bulundurarak ara hedeflerle uyumlu biçimde dezenflasyonun gerektirdiği sıkılığı sağlayacak şekilde belirleyecektir. Para politikası kararları enflasyon görünümü odaklı, toplantı bazlı ve ihtiyatlı bir yaklaşımla alınmaktadır. Enflasyon görünümünde belirgin ve kalıcı bir bozulma olması durumunda para politikası duruşu sıkılaştırılacaktır. Kurul enflasyon üzerindeki yukarı yönlü risklere karşı ihtiyatlı duruşunu vurgulamıştır.

Kredi ve mevduat piyasalarında öngörülenin dışında gelişmeler olması halinde parasal aktarım mekanizması ilave makroihtiyati adımlarla desteklenecektir. Likidite koşulları yakından izlenmeye ve likidite yönetimi araçları etkili şekilde kullanılmaya devam edilecektir. Kurul, politika kararlarını enflasyonu orta vadede yüzde 5 hedefine ulaştıracak parasal ve finansal koşulları sağlayacak şekilde belirleyecektir. Kurul, kararlarını öngörülebilir, veri odaklı ve şeffaf bir çerçevede alacaktır.'

(Son)

PPK, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Başkanı Fatih Karahan başkanlığında yılın beşinci toplantısını yaptı. Kurul, politika faizi olan bir hafta vadeli repo ihale faiz oranının yüzde 37'de sabit tutulmasına karar verdi.

Kurul ayrıca, Merkez Bankası gecelik vadede borç verme faiz oranını yüzde 40'ta, gecelik vadede borçlanma faiz oranını ise yüzde 35,5'te sabit tuttu.

(Sürecek)

(ANKARA) - Rönesans Holding'in iştiraki Rec Uluslararası İnşaat, 'Mersin-Adana-Osmaniye-Gaziantep Yüksek Standartlı Demiryolu Hattı İnşaatı ile Elektromekanik Sistemlerinin Temini Tamamlama ve İlave İşleri' ihalesini, 64 milyar TL'ye kazandı. Ulaştırma Bakanlığı'na bağlı Altyapı Yatırımları Genel Müdürlüğü (AYGM) ile Rec Uluslaraası İnşaat arasında hafta başında sözleşme imzalandı.

AYGM, 'Mersin-Adana-Osmaniye-Gaziantep Yüksek Standartlı Demiryolu Hattı İnşaatı ile Elektromekanik Sistemlerinin Temini Tamamlama ve İlave İşleri' ihalesi için aralarında Rec Uluslararası İnşaat'ın da bulunduğu 5 ayrı şirket teklif verdi.

Genel Müdürlük, 'Mersin-Adana-Osmaniye-Gaziantep Yüksek Standartlı Demiryolu Hattı İnşaatı ile Elektromekanik Sistemlerinin Temini Tamamlama ve İlave İşleri' ihalesini sonuçlandırdı. İhaleyi, 64 milyar TL'ye, Rönesans Holding'in iştiraki Rec Uluslararası İnşaat'ın kazandığı ifade edildi.

'2030 YILINDA TAMAMLANACAK'

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı kaynakları, ANKA'nın sorusu üzerine, AYGM ile Rec Uluslararası İnşaat arasında hafta başında sözleşmenin imzalandığını belirterek, 'Proje ve bu kapsamda yer alan işler, 2030 yılında tamamlanacak' diye konuştu.

ÖNCEKİ İHALEYİ DE REC KAZANMIŞTI

AYGM'nin, 2020 yılında gerçekleştirdiği, 'Mersin-Adana-Osmaniye-Gaziantep Yüksek Standartlı Demir Yolu Hattı İnşaatı ile Elektromekanik Sistemlerinin Temini' ihalesini de Rec Uluslararası İnşaat kazanmıştı. AYGM ile Rec arasında, yaklaşık 6,8 milyar TL'lik sözleşme imzalanmıştı. Projeyle ilgili inşaat çalışmaları sürüyordu. 

Rönenans Holding'in internet sitesinde bu projeyle ilgili, 'Mersin-Adana arasında yaklaşık 76 km uzunluğunda dört hatlı, Adana-Gaziantep arasında çift hatlı yüksek standartlı bir demiryolu hattı inşa edilmektedir. 200 km/s tasarım hızına uygun şekilde yenilenen hat, 286 km'lik proje uzunluğu ile Gaziray bağlantısının da eklenmesi sonucunda toplam 312,5 km'ye ulaşmaktadır' deniliyor.

Projenin tamamlanması ile Mersin-Gaziantep arası seyahat süresi 6 saat 23 dakikadan 2 saat 15 dakikaya düşecek.

TÜİK, temmuz ayına ilişkin Tüketici Güven Endeksi verilerini açıkladı. TÜİK ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası işbirliği ile yürütülen tüketici eğilim anketi sonuçlarından hesaplanan tüketici güven endeksi, haziran ayında 87,9 iken temmuz ayında yüzde 2,2 oranında artarak 89,8 oldu.

(ANKARA) - ABD ile İran savaşı ile Rusya'nın dizel ihracatını yasaklaması, Brent petrol ve akaryakıt fiyatlarını uçurdu. Akaryakıta art arda gelen zamlar, gerek benzin gerekse de motorindeki ÖTV'yi eritti. Motorinde ÖTV tutarı, 1 TL 27 kuruşa düştü. Motorine, birkaç gün içinde gelmesi beklenen zamla ÖTV sıfırlanacak. İzleyen aşamada gelen zamlar, ÖTV desteği olmadığı için doğrudan pompa satış fiyatlarına yansıyacak. 

ABD ile İran savaşı ve Hürmüz Boğazı gerilimi, Brent petrol fiyatlarını yükseltmeye devam ediyor. Halen, 96 dolardan işlem gören Brent petrol, 100 dolara koşuyor.

Küresel piyasalarda benzin ve motorinin metrik ton fiyatları da artıyor. Özellikle motorin fiyatları, Rusya'nın ihracatı yasaklamasıyla küresel piyasalarda ciddi bir tırmanışa geçti. Motorinin metrik ton fiyatı, bin 250 doları aştı. Bu tutar, geçen hafta bin 117 dolar düzeyinde seyrediyordu.

AKARYAKITA ZAM DALGASI 

Bu gelişme, son birkaç haftada benzin ve motorine peş peşe zam yapılmasına yol açtı. Motorine, en son salı 1,12 lira, benzine de bugünden geçerli 1,24 lira zam yapıldı.

Akaryakıta art arda gelen zamlar, gerek benzin gerekse de motorindeki ÖTV'yi eritti. Motorinde ÖTV tutarı, 1,27 liraya düştü.  

Sektör kaynakları, motorine, birkaç gün içinde yeni bir zam daha gelebileceğini belirterek, 'Bu ayın başında Resmi Gazete'de yayımlanan yeni eşel mobil kararı gereğince zammın yüzde 50'si ÖTV'den karşılanıyor. Yeni zamla birlikte motorinde ÖTV sıfırlanacak. İzleyen aşamada gelen zamlar, ÖTV desteği olmadan doğrudan pompa satış fiyatlarına yansıtılacak' diye konuştu.

Sektör kaynakları, bugün uygulamaya giren zammın ardından benzinde kalan ÖTV tutarının da 4,10 liraya gerilediğini söyledi.

EKİM AYINDA SONA ERECEK  

Resmi Gazete'de 3 Temmuz'da yayımlanan karara göre, yurt içi rafineri fiyatlarındaki artışların yüzde 50'si 31 Temmuz'a kadar ÖTV indirimiyle karşılanacaktı. Ancak, son zamlarla ÖTV eridi. Bu nedenle desteğin de sonuna gelindi, 1 Ağustos-30 Eylül döneminde yüzde 25'e düşürülecek. Eşel mobil sistemi, 1 Ekim 2026 itibarıyla tamamen sona erecek.

(ANKARA) - TBMM'de görüşmeleri devam eden nükleer santral yatırımlarına geniş vergi istisnası ve indirimler ile teşvikler öngören yasal düzenleme, Çin ve Güney Kore ile yürütülen nükleer santral müzakerelerinde masada olacak. Yasanın çıkmasının ardından bu iki ülke ile Sinop ve Trakya'da kurulacak iki yeni nükleer santral için müzakerelerin hızlanması bekleniyor. Düzenlemeden, Akkuyu Nükleer AŞ de yararlanacak.

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda görüşmeleri devam eden torba teklife, geçen hafta nükleer santral yatırımlarıyla ilgili de bazı maddeler eklendi.

Buna göre, 31 Aralık 2045 tarihine kadar nükleer santral inşaat işleri nedeniyle yüklenilen KDV'de iade olanağı sağlandı. Makine ve teçhizat teslimleri de KDV'den istisna tutulacak.

Kurumlar Vergisi'ndeki örtülü sermaye sınırı tespiti yüzde 50 yerine yüzde 25 olarak uygulanacak. 2045 yılına kadar olan desteklerde süre 5 yıl daha uzatılabilecek.

 20 BİN MEGAVAT HEDEFİ

Türkiye, 2050 yılına dek 20 bin megavatlık nükleer santral gücüne ulaşmayı hedefliyor. Yurt dışından hem teknoloji hem finans hem de yatırımcı getirmek istiyor.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, bu hedefi tutturmak için nükleer yatırımlarla ilgili küçük ve orta ölçekli modüler reaktörleri de içerecek daha geniş kapsamlı bir yasal düzenleme üzerinde çalışıyordu. Enerji Bakanlığı, bu düzenlemenin bazı maddelerini öne çekti.

MÜZAKERELER HIZLANACAK

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, Çin ve Güney Kore ile Sinop ve Trakya'ya inşa edilecek iki büyük nükleer santral için müzakere yürütüyor. Çinli SPIC ve Güney Koreli KEPCO.

Bakanlık bu görüşmeleri göz önüne alarak, vergi istisnası, indirimler ve teşviklerle ilgili maddeleri Meclis'e taşıdı. Bu maddeler, torba yasa teklifine eklendi.

Yasanın çıkmasının ardından bu iki ülke ile Sinop ve Trakya'da kurulacak iki yeni nükleer santral için müzakerelerin hızlanması bekleniyor.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı kaynakları, yasada yer alan bazı düzenlemelerden, Akkuyu Nükleer AŞ'nin de yararlanacağını söyledi.

Kaynaklar, 'KDV Kanunu'na göre 2023 yılına kadar KDV iadesi söz konusuydu. 2023 yılında bitti. Nükleer dahil tüm yatırımlar KDV iadesinden yararlanıyordu. Bu kanunla 2045'e uzatıyoruz. Akkuyu'da, KDV iadesi 2023'ün sonunda bitmişti. Bu uzatılmadığı için de KDV istisnası söz konusu değildi' dedi.

YATIRIMLARDA 'ÖNGÖRÜLEBİLİRLİK'

Kaynaklar, yabancıların Türkiye'ye yapacağı yatırımlarda 'öngörülebilirliğin' önemine işaret ederek, 'Yatırımcı için öngörülebilirlik son derece önemli. Yasa ile bunu da sağlamayı hedefliyoruz. Örneğin damga vergisi:  Bu tür yatırımlarda, yıllarca süren inşaat, hafriyat çalışması söz konusu. Yatırımcının, bu kapsamda damga vergisi ile harç anlamında yapacağı yapacağı ödemeler de düzenleniyor. Muafiyet sağlanıyor' diye konuştu.  

(ANKARA) - Akaryakıt zamları hız kesmiyor. Bu gece yarısı benzine 1 TL 23 kuruş zam bekleniyor. Bu tutar, pompa satış fiyatlarına yansıyacak. Sektör kaynakları, küresel piyasalarda motorinin metrik ton fiyatının yükselmeye devam ettiğine işaret ederek, 'Bu gece motorine zam beklenmiyor. Ancak, bu yükseliş çizgisi devam ederse izleyen günlerde motorine de yeni bir zam daha gündeme gelecektir' dedi.

ABD ile İran arasındaki savaş ve Hürmüz Boğazı gerilimi, Brent petrolün yanı sıra küresel piyasalarda benzin ve motorinin metrik ton fiyatlarının aşama aşama yükselmesine neden oluyor. Brent petrol, 90 doları aştı, 92 dolardan işlem görüyor.  

Bu gelişme, son haftalarda motorin ve benzine peş peşe zammı tetikledi. Depoyu doldurmanın maliyeti ciddi biçimde arttı.

BENZİNE YENİ ZAM

Motorine, salı gününden geçerli 1 TL 12 kuruş zam yapıldı. Sırada benzin var. Sektör kaynakları, benzine bu gece yarısı 1 TL 23 kuruş zam beklendiğini belirterek, 'Bu tutar, pompa satış fiyatlarına yansıtılacak' dedi.

Sektör kaynakları, küresel piyasalarda motorinin metrik ton fiyatının yükselmeye devam ettiğine işaret ederek, 'Motorinin tonu, bin 210 doları da aştı. Bu gece motorine zam beklenmiyor. Ancak, bu yükseliş çizgisi devam ederse izleyen günlerde motorine de yeni bir zam daha gündeme gelecektir' dedi.

(ESKİŞEHİR) - Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu, 'Bu bankalar yüzde 60 faiz alıyorlar ama çıkarken bir günde yansıtıyorlar, indirirken iki ay bekliyorlar. Kredi faizlerini yüksek tutuyorlar. Mevcut kredi limitlerinizi bile kullanırken zorluk çıkartıyor bankalar. Böyle olunca da piyasada ödemeler dönmüyor. Çekimiz, senedimiz ödenmiyor. Bankalarımızdan daha vicdanlı davranmalarını talep ediyoruz' dedi. 

Eskişehir Ticaret Odası'nın yeni hizmet binası törenle açıldı. Törene TOBB Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu'nun yanı sıra Eskişehir Ticaret Odası (ETO) Başkanı Metin Güler, Eskişehir Valisi Erdinç Yılmaz, Eskişehir Büyükşehir Belediye Başkanı Ayşe Ünlüce, AK Parti Eskişehir Milletvekili Nebi Hatipoğlu, Eskişehir Sanayi Odası Başkanı Celalettin Kesikbaş, Eskişehir Organize Sanayi Bölgesi Başkanı Nadir Küpeli ve Ticaret Bakan Yardımcısı Mahmut Gürcan da katıldı.

Törende konuşan Rifat Hisarcıklıoğlu, dünyada pek çok karmaşa ve çatışmanın devam ettiği zor bir dönemden geçildiğini ifade ederek, sözlerini şöyle sürdürdü:

'Yurt içinde kredi kısıtları, üyelerimizin en büyük sıkıntılarından bir tanesi, yüksek faizler, işletmelerimizde büyük sıkıntılara sebep oluyor. Girdi maliyetlerindeki artışlar, özellikle rekor sektörlerde iş yapmayı da zorlaştırıyor. Tüm bunları başkanlarımızla birlikte başta Sayın Cumhurbaşkanımıza ve ilgili bakanlara iletiyoruz. Bizim kanunda verilen görevimiz iletmek. Biz çözüm yeri değiliz. Çözüm yeri halkın iradesiyle seçilmiş olanlardır.

'TÜRKİYE GENELİNDE 600 BİN ÜYEMİZE KEFİL OLDUK'

Taleplerimiz çerçevesinde hükümetimizden düşük faizli, uzun vadeli Türkiye Odalar Borsalar Birliği'nin nefes kredisinin yeniden başlatılmasını sağladık. Bugüne kadar ülke genelinde 600 bin üyemize kefil olmuşuz. Bakınız dünyada bir ilk bu. Bütün dünyada 150 ülkenin Odalar Birliği Başkanı olarak söylüyorum. Dünyada kendi üyesine kefil olan bir kuruluş yok. Devir öyle bir hale geldi ki baba oğula kefil olmuyor, kardeş kardeşe kefil olmuyor, komşu komşuya kefil olmuyor. Odaya, üyesine, sana kefil oluyor. 600 bin üyemize kefil olmuşuz. Bu müthiş bir şey.

Eskişehir'de 8 bin 200 firmamıza kefil olmuşuz. 'Ver buna krediyi. Yüzde 85'inin riski bende, yüzde 15'inin riski de sende' diyorsunuz. 'Verin siz, yüzde 85'ini biz üstleniyoruz' diyorsunuz. Bunlar da risklerin her zaman kullanıldığı alanlardır. Bu sıkıntılı dönemde, yüzde 60 faizlerin olduğu dönemde Merkez Bankamızla, Hazine Bakanımızla konuşarak üyelerimize yönelik nefes kredisi çıkarttık. Yüzde 33 ile yüzde 36 faizle özellikle küçük ve orta boy işletmeler bundan faydalandı. Hâlen devam ediyor. Yeni paket bitti. Elbette miktar yeterli değil ama daha da artırılmasını istiyoruz. Kısa sürede inşallah yeni müjdeyi de Kredi Garanti Fonu olarak da size duyuracağız.

BANKALARA 'VİCDAN ÇAĞRISI'

Elbette çözüm bekleyen başka sorunlarımız da var. Bankalardan beklentimiz faizlerin düşüşünde olduğu gibi çıkış oldu mu anında yansıtıyor bankalar. İndirim olunca bir ay, iki ay gecikmeli yansıtıyorlar. Bugünkü devirde yüzde 60 para kazanan var mı içinizde? Varsa bana da söylesinler, ben de gidip yapayım o işi. Böyle bir para kazanma yok. Bu bankalar yüzde 60 faiz alıyorlar ama çıkarken bir günde yansıtıyorlar, indirirken iki ay bekliyorlar. Kredi faizlerini yüksek tutuyorlar. Mevcut kredi limitlerinizi bile kullanırken zorluk çıkartıyor bankalar. Böyle olunca da piyasada ödemeler dönmüyor. Çekimiz, senedimiz ödenmiyor. Bankalarımızdan daha vicdanlı davranmalarını talep ediyoruz.'

'YÜKSEK ENFLASYONDAN EN ÇOK ŞİKAYETÇİ OLAN KESİM BİZİZ'

Hisarcıklıoğlu, oda başkanları, Merkez Bankası ve banka genel müdürlerinin bir araya geldiklerini anlattı. Görüşmede, 'Şunu asla unutmayınız. Bu fabrikalar, bu firmalar Türkiye'nin milli servetidir. 86 milyonun malıdır. Bunlara sahip çıkmak sizin görevinizdir. Dolayısıyla ülkemiz üretim, yatırım, istihdam ve ihracat kapasitesini korumalıdır' dediklerini bildiren Hisarcıklıoğlu, şunları kaydetti:

'Özellikle ihracat reeskont kredi hacminin 3 aylık ihracata denk getirilmesini istedik. Döviz dönüşüm desteğinin hem artırılmasını hem hızlı ihracatçılarımıza ödenmesini talep ettik. Yüksek enflasyonla mücadelede de kararlı biçimde sonuna kadar arkasındayız. Yüksek enflasyondan en çok şikayetçi olan kesim biziz. Bunu zayıflatmayacak, reel sektörü destekleyecek önlemler talep ediyoruz.'

Motorine gece yarısından itibaren geçerli olmak üzere ortalama 1 lira 14 kuruş zam yapıldı. Yeni fiyatların pompaya yansımasıyla birlikte birçok şehirde motorinin litre fiyatı yeni seviyelere ulaştı.

Benzine yaklaşık 1 TL zam gündemde

Sektör kaynaklarından edinilen bilgilere göre, uluslararası piyasalardaki ürün fiyatlarının yükselmeye devam etmesi durumunda benzinin litre fiyatına birkaç gün içerisinde yaklaşık 1 TL zam yapılabilir.

Benzin için henüz kesinleşmiş bir zam tarihi veya tutarı açıklanmazken, küresel piyasalardaki gelişmelerin yakından takip edildiği belirtildi.

Motorinde yeni artış ihtimali

Motorinin uluslararası piyasalardaki metrik ton fiyatının 1.200 dolar seviyesini aşması, yeni zam ihtimalini de güçlendirdi. Sektör temsilcileri, fiyatlardaki yükselişin devam etmesi hâlinde motorinde yeni artışların gündeme gelebileceğini ifade ediyor.

Akaryakıt fiyatlarının belirlenmesinde petrol ve ürün fiyatlarının yanı sıra döviz kuru, vergi düzenlemeleri ve rafineri maliyetleri etkili oluyor. Bu nedenle küresel piyasalardaki dalgalanmalar kısa süre içerisinde pompa fiyatlarına yansıyabiliyor.

Sürücüler şimdi benzine yapılması beklenen olası zammın kesinleşip kesinleşmeyeceğine ve motorin fiyatlarında yeni bir artış yaşanıp yaşanmayacağına odaklandı.

(ANKARA) - Eski Merkez Bankası Başkanı Durmuş Yılmaz, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Para Politikası Kurulu'nun (PPK), perşembe günü faiz kararını açıklayacağını belirterek, 'Banka, 23 Temmuz'da ne karar alır bilemem. Ancak Banka, enflasyonla mücadeleyi zamana yaydı. Gelinen nokta itibarıyla gerek fiyat istikrarını gerekse de finansal istikrarı sağlayamadı. Bu konularda istenen sonuç alınamadı' dedi. Yılmaz, faizlerin yüksek olduğunu buna karşılık ABD ve İran savaşı ile petrol fiyatlarındaki yükselme eğilimine dikkati çekerek, Merkez Bankası'nın küresel riskleri ve yurt içindeki gelişmeleri göz önüne alarak faizle ilgili adım atması gerektiğini söyledi.

Ekonomi dünyası ve vatandaşların gözü, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'na çevrildi. Merkez Bankası Para Politikası Kurulu, 23 Temmuz Perşembe günü toplanacak. Banka, saat 14.00'te faiz kararını açıklayacak.

Merkez Bankası PPK, ağustos ayında toplanmayacak. Kurul, bu yıl izleyen üç toplantısını, 10 Eylül, 22 Ekim ve 10 Aralık'ta gerçekleştirecek.

Merkez Bankası, haziran ayında politika faizini, eş deyişle bir hafta vadeli repo ihale faiz oranını yüzde 37'de sabit tutmuştu.

ENFLASYONLA MÜCADELEDE BAŞARISIZ OLDU 

Eski Merkez Bankası Başkanı Durmuş Yılmaz, ANKA'nın, Merkez Bankası'nın faiz kararı öncesinde sorularını yanıtladı. Yılmaz, 'Merkez Bankası, faizleri düşürür mü? Yüzde 37'de sabit mi tutar?' sorusuna karşılık, 'Banka, 23 Temmuz'da ne karar alır onu bilemem' dedi.

Yılmaz, ancak Banka'nın son 3,5 yılda enflasyonla mücadele kapsamında attığı adımlara ve aldığı kararlara işaret ederek, 'Banka, enflasyonla mücadeleyi zamana yaydı. Gelinen nokta itibarıyla gerek fiyat istikrarını gerekse de finansal istikrarı sağlayamadı. Bu konularda istenen sonuç alınamadı' diye konuştu.

Durmuş Yılmaz, faizlerin yüksek olduğunu buna karşılık ABD ile İran arasında ateşkesin sona erdiğini, savaşın yeniden başladığını anımsatarak, Hürmüz Boğazı'nda yaşanan gerilime, petrol fiyatlarındaki artışa ve küresel piyasalarda yaşanan motorin sıkıntısına dikkati çekti.

Yılmaz, Merkez Bankası'nın küresel riskleri ve yurt içindeki gelişmeleri göz önüne alarak faizle ilgili adım atması gerektiğini söyledi.

DÖVİZ KURU BASKILANIYOR 

Eski Merkez Bankası Başkanı Durmuş Yılmaz, enflasyonla kur arasında sıkı bir ilişki olduğunu, Merkez Bankası'nın kuru baskıladığını belirterek, 'Kur baskılanıyor ve sıcak para girişi sağlanıyor. Vatandaş soyduruluyor' diye konuştu.

Yılmaz, vatandaşın, sanayicinin, esnafın kısaca toplumun fiyat istikrarının sağlanması için atılan 'hatalı' bazı adımların ağır bedelini ödediğini vurguladı.

(ANKARA) - Sosyal politika uzmanı Prof. Dr. Aziz Çelik, seçim öncesinde kademeli emeklilikle ilgili adım atılmasını bekleyen milyonlarca çalışan ile aylıklarına son 3,5 yılda yitirdikleri alım gücünü telafi edecek oranlarda artış talep eden emeklilerle ilgili çarpıcı değerlendirmelerde bulundu. Çelik, hükümetin izlediği politikalara işaret ederek, seçim öncesinde kademeli emeklilikle ilgili bir düzenleme ve emekli aylıklarına tatmin edici bir zam beklemediğini söyledi. Çelik, 'Bu seçimi almak için siyasal ve hukuksal birtakım manevralara başvuruyorlar. Zaten ekonomik refah sağlayarak, seçmeni tatmin ederek, onun oyunu alarak seçim kazanma işinden çoktan vazgeçtiler' dedi.

Prof. Dr. Aziz Çelik, ANKA Haber Ajansı'na, kademeli emeklilik ve emeklilerin aylıklarına seçim öncesinde beklediği enflasyon üzerindeki zamla ilgili sorularını yanıtladı.

Çelik, hükümetin, 14-28 Mayıs 2023'te yapılan seçimler öncesinde EYT ile ilgili adım attığını hatkırlatarak, 'Seçimi kaybedeceğini gördüğü için Mayıs 2023 seçimleri öncesinde bu adım attı. Seçimi kaybetmemek için çıkardılar. Ancak, sonra da 'EYT'yi çıkardık, sosyal güvenliği batırdık' gibi demagojiye başvurdular' dedi.

Çelik, 9 Eylül 1999'dan sonra işe girenler için bir düzenleme yapılmadığını belirterek, 'Bu tarihten önce işe girenler yaş koşulu olmaksızın emekli olabilirken, 9 Eylül'de ilk kez sigortalı olan biri erkekse 17, kadınsa 20 yıl gecikmeyle emekli olacak. Bu uçurum, kademeli emeklilik olarak ifade ediliyor' diye konuştu.

KADEMELİ EMEKLİLİK ÇIKMAZ

Geniş bir kesimin, seçimler öncesinde bu sorunun da çözülebileceği yönünde beklenti içinde olduğunu kaydeden Çelik, 'Ben beklemiyorum. Çünkü, sosyal güvenliğe ayrılan kaynakları kısıyorlar. Kademeli emeklilik, EYT'den daha geniş bir kesimi ilgilendiriyor. Dolasıyla bunun çözümü için hükümetin sosyal güvenliğe daha fazla kaynak ayırması gerekiyor' ifadesini kullandı.

İktidarın, seçimi kazanmak için 'enteresan' bazı adımlar attığını vurgulayan Çelik, şöyle devam etti:

'Mecbur kaldıklarında son dakikada böyle bir adım atarlar mı, doğrusu siyasi manevra kabiliyetlerine bağlı. Ben, izledikleri ekonomi politikası açısından hükümetin kademe sorununu çözecek bir yaklaşıma sahip olduğunu düşünmüyorum. Belki palyatif bir şeyler olabilir ama kamuoyunun beklentisini karşılayacak bir adım atmayabilirler.'

EMEKLİ AYLIKLARINA ZAM

Çelik, 'Seçim öncesinde emekli aylıklarına tatmin edici zam yapılır mı' sorusu üzerine başta emekliler olmak üzere sabit ve dar gelirlilerin son 3,5 yılda alım gücünün iyiden iyiye düştüğünü vurguladı. Hükümetin, öncekilerden farklı olarak önümüzdeki seçimi ekonomik refah sağlayacak önlemlerle kazanma politikası içinde olmadığını belirten Çelik, 'Bu seçimi almak için siyasal ve hukuksal birtakım manevralara başvuruyorlar. Zaten ekonomik refah sağlayarak, seçmeni tatmin ederek, onun oyunu alarak seçim kazanma işinden çoktan vazgeçtiler. Siyasal manevralarla ve siyasal mühendislikle seçimi almaya çalışıyorlar' dedi.

Prof. Dr. Aziz Çelik, emekli aylıklarına seçim öncesinde resmi enflasyonun üzerinde artış yapmalarının da olası olduğunu belirterek, 'Ama aylıklar, o kadar bastırıldı ki: Resmi enflasyonun üzerine 3-5 puan ekleyerek alım gücündeki son 3,5 yıldaki gerilemeyi telafi etmeniz mümkün değil. Elbette, iyileştirme yapabilirler. Önemli olan alım gücünde hissedilir bir artış olur mu? Ben bunu beklemiyorum' diye konuştu.

(ANKARA) - Akaryakıt zamlarının ardı arkası kesilmiyor. Motorine, bu gece yarısından geçerli 1 lira 12 kuruş zam bekleniyor. Bu tutar, pompa satış fiyatlarına yansıtılacak. Sektör temsilcileri, benzin zammının da eli kulağında olduğunu belirtiyor.

ABD ile İran savaşı, Hürmüz Boğazı gerilimi ve özellikle de Rusya'nın dizel ihracatı yasağı, küresel piyasalarda motorin fiyatlarının yükselmesine  yol açtı. Motorinin tonu, bu ayın ilk günlerinde 940 dolar düzeyinde bulunuyordu. Aşama aşama artan motorin halen, 1200 dolara yakın bir düzeyden işlem görüyor.

Küresel piyasalardaki tırmanış, iç piyasada motorine zam üstüne zam olarak yansıyor. Motorine, bu gece yarısı da 1 lira 12 kuruş zam bekleniyor.

Sektör kaynakları, ANKA'ya yaptıkları açıklamada, bu tutarın pompa satış fiyatlarına yansıtılacağını belirterek, 'Tabelalar, gece yarısı değişecek. Motorinin litresi, hızla 80 liraya doğru koşuyor' dedi.

Sektör kaynakları, benzinin de zamlanabileceğini belirterek, 'Küresel piyasalarda yukarı yönlü hareket devam ederse benzine de birkaç gün sonra zam gelebilir' diye konuştu.

TCMB, reel sektör ve finansal sektör temsilcilerinden oluşan 65 katılımcının yanıtlarıyla hazırladığı Temmuz ayına ilişkin Piyasa Katılımcıları Anketi'ni yayımladı. Ankete göre, katılımcıların cari yıl sonu tüketici enflasyonu (TÜFE) beklentisi bir önceki anket dönemindeki yüzde 29,14 seviyesinden yüzde 29,21'e yükseldi.

12 ay sonrası TÜFE beklentisi de yüzde 23,81'den yüzde 23,95'e çıktı. Buna karşılık 24 ay sonrası TÜFE beklentisi ise yüzde 18,29'dan yüzde 17,83'e geriledi.

12  VE 24 AY SONRASI ENFLASYON BEKLENTİLERİNDE OLASILIK DAĞILIMLAR AÇIKLANDI

Ankete göre, katılımcılar 12 ay sonrasında TÜFE'nin ortalama olarak yüzde 13,76 olasılıkla yüzde 19,00-21,99 aralığında, yüzde 55,85 olasılıkla yüzde 22,00-24,99 aralığında ve yüzde 20,36 olasılıkla yüzde 25,00-27,99 aralığında artacağını öngördü.

Nokta tahminlere göre ise katılımcıların yüzde 10,17'sinin beklentisi yüzde 19,00-21,99, yüzde 62,71'inin beklentisi yüzde 22,00-24,99 ve yüzde 20,34'ünün beklentisi yüzde 25,00-27,99 aralığında yer aldı.

24 ay sonrası için yapılan olasılık tahminlerinde ise TÜFE'nin ortalama olarak yüzde 17,79 olasılıkla yüzde 12,00-15,99 aralığında, yüzde 51,74 olasılıkla yüzde 16,00-19,99 aralığında ve yüzde 19,85 olasılıkla yüzde 20,00-23,99 aralığında artacağı tahmin edildi.

Nokta tahminlere göre katılımcıların yüzde 17,65'inin beklentisi yüzde 12,00-15,99, yüzde 49,02'sinin beklentisi yüzde 16,00-19,99 ve yüzde 21,57'sinin beklentisi yüzde 20,00-23,99 aralığında gerçekleşti.

POLİTİKA FAİZİ BEKLENTİSİ YÜZDE 37 OLDU

Katılımcıların BİST Repo ve Ters-Repo Pazarı'nda oluşan cari ay sonu gecelik faiz oranı beklentisi, bir önceki anket döneminde olduğu gibi bu anket döneminde de yüzde 40 olarak gerçekleşti. Temmuz ayı Para Politikası Kurulu toplantısı için TCMB politika faizi beklentisi ise yüzde 37 oldu.

DÖVİZ KURU BEKLENTİLERİ YÜKSELDİ

Katılımcıların cari yıl sonu ABD Doları/TL beklentisi bir önceki ankette 51,47 TL iken Temmuz anketinde 51,55 TL'ye yükseldi. 12 ay sonrası döviz kuru beklentisi ise 55,72 TL'den 56,69 TL'ye çıktı.

2026 BÜYÜME BEKLENTİSİ GERİLEDİ

Ankete göre, katılımcıların 2026 yılı GSYH büyüme beklentisi bir önceki anket dönemindeki yüzde 3,2 seviyesinden yüzde 3,1'e geriledi. 2027 yılı büyüme beklentisi ise bir önceki anket döneminde olduğu gibi yüzde 4,1 olarak korundu.

(ANKARA) - AK Parti iktidarının, üreticilerin artan şikayetleri üzerine açıkladığı yeni kredi paketlerinin yaratacağı sonuçlar tartışılıyor. Üreticiler mevcut üretimin sürdürülmesi için teşviğe ihtiyaç duyduklarını, yeni kredi paketlerinin bu işe yaramayacağını söylüyor. Ayrıca kredi paketlerinin hızla kullandırılması durumunda, bunun faizlerdeki düşüşü geciktireceği anlaşılıyor.

Sanayideki istihdam kaybı yılbaşından bu yana 150 bin kişiyi geçerken, resmi işsizlik rakamı hala fazla bozulmadı. İş insanları ve iktisatçılar bunun en önemli nedeninin istihdam hesaplamalarından kaynaklandığını, aslında işten çıkarmaların görünenden fazla olduğunu söylüyorlar.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın yeni kredi teşvikleri açıklaması ardından, TOBB Yönetim Kurulu üyeleri ve kamu bankaları genel müdürleri ile Merkez Bankası Başkanı uzun toplantılar yapıp şikayetlerini ilettiler. Konuştuğumuz bazı oda başkanları 'en azından iletişimin sağlanması nedeniyle memnun olduklarını' belirtti. Buna karşılık tarım ve sanayi oda başkanlarının, 'bu kredilerin genel sorunlara çözüm olmayacağını' söylediklerini şahit olduk.

Bu şikayetlere bakıp, 'iş insanları eski nas politikalarını özledi' demek mümkün. O dönemki yüksek enflasyonun çok altında düşük faizli kredilerden iş dünyasının memnun olduğunu biliyoruz. Ancak bunun tekrarlanmasının mümkün olmadığı, o dönemin faturasının ödenmeye devam ettiği de unutuluyor. Ancak iş insanlarının bu tavrını, 'alıştırıldıkları için normal' sayanlar da var.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Merkez Bankası'nın yüzde 30-45 faizle kullandırdığı yatırım teşvik avans kredisi (YTAK) hacminin 750 milyar TL'ye çıkarıldığını, imalat sanayi için ayrıca 250 milyar TL'lik kredi teşviği verileceğini söyledi.

KREDİLERİ KİMLER ALIYOR?

Toplantıdaki bazı oda başkanları, 'başkanın, YTAK kredilerinin koşullarının yumuşatılacağını' söylediğini anlattılar. Ancak Merkez Bankası Başkanının doğrudan bunu söylemediği, 'Bakanlık kullanım koşullarını yumuşatmak için hazırlık yapıyor' sözlerinin böyle algılanmış olabileceğini söyleyenler de var.

Öyle da ya da böyle; bu kredilerin kullanımının artırılacağı, bunun için gerekirse kullanım koşullarının Bakanlık tarafından yumuşatılmasının planlandığı ortada. YTAK kredileri, Sanayi Bakanlığı'ndan 70 puanın üzerinde yatırım teşviki alıp talep edenlere, Kalkınma Yatırım Bankası kanalıyla Merkez'den kullandırılıyor. Sonuçta belirleyici Sanayi Bakanlığı, yani siyasi otorite. Siyasi belirleyicilik ise Merkez Bankası'nın rasyonel para politikası uygulamasını engelleyen bir unsur.

Merkez Bankası'nın 2000 yılından önce uyguladığı kısa vadeli avans uygulaması kaldırıldı. Çünkü bu uygulama enflasyonu doğrudan artıran karşılıksız para basımına neden oluyordu. Aynısı olmasa da benzeri bir sistemik tehlike, YTAK kredileri artırılarak gündeme gelebilir. Açıklanan 750 milyar TL'lik limit hızla kullandırılırsa, para politikasına büyük darbe vuracak. Bu kredilerle ilgili kamuoyuna hiç açıklama yapılmıyor; bırakın şirketleri, hangi sektörün kullandığı bile gizli tutuluyor. Şeffaflığın olmaması, Merkez Bankası'nın itibarı açısından, çıkacak söylentiler nedeniyle kuruma da büyük darbe olacak.

Bu krediler karşılıksız para basmak anlamına geliyor. Kredi geri ödense bile Merkez'in faiz farkı nedeniyle zararı oluşuyor, para basılarak karşılanıyor. Yani enflasyonu doğrudan artıran bir unsur. Mevcut durumdaki gibi likiditenin fazla olduğu dönemlerde bu kullanımların yaratacağı zarar daha da büyük oluyor.

YÜZDE 5'İ KARLI ÇIKAR, YÜZDE 95'İ MAĞDUR

Şu anda piyasadaki fazla likidite, Hazine mevduatı dahil edildiğinde, toplam 1 trilyon 350 milyar TL. Merkez bu fazla likiditeyi çekmek için yaklaşık yüzde 50 faiz ödemesine katlanmak zorunda. YTAK kredilerinin toplam hacmi yılbaşında 104,7 milyar TL iken, 10 Temmuz itibariyle 141.8 milyar TL'ye çıktı. Bunun yanında Merkez'in 838 milyar TL'lik de ihracat reeskont kredisi bulunuyor.

Zaten bu yıl YTAK kredi hacmi büyütülmüşken, Erdoğan'ın belirlediği 750 milyar TL'lik hacme hızla yol alınırsa, Merkez Bankası'nın işi iyice zorlaşır, parasal disiplin büyük ölçüde zarar görür. Bu nedenle artacak enflasyon ve piyasa koşullarında oluşacak bozulma, faizlerin indirilmesini iyice geciktirir.

Halbuki sanayicinin, üreticinin asıl istediği faizlerin hızla aşağı gelmesi. Bunun yanında kurların hızlanmasını da istiyor. Kurlar zaten seçim takvimine bağlı potansiyel tehlike görülüyor, kur ayarlaması oran hesapları giderek büyüyor.

Yabancı sıcak para gelsin diye kurlar düşük, faizler yüksek tutuluyor. Rezerv de büyümeye devam ediyor. Ancak bunun yarattığı likidite fazlası gibi sıkıntılar zaten para yönetimini zorlaştırmışken, bu ucuz kredi paketlerinin hızla kullanımı, Merkez Bankası yönetiminin işini iyice zorlaştıracak.

Özetle; YTAK kredisi ile sanayinin yüzde 5'ini memnun edebilirsiniz. Ancak sanayicinin çoğunluğunun istediği finansman sıkıntısı azaltacak faiz indirimi gecikeceği için, bu kredilerle yüzde 95'i mağdur etmiş olacaksınız.

Asgari ücrete yüzde 16,95 zam

Komisyonun üçüncü toplantısında alınan kararla asgari ücrete yüzde 16,95 oranında zam yapıldı. Yeni düzenlemeyle birlikte net asgari ücret 61 bin 677 TL, brüt ücret ise 70 bin 893 TL olarak belirlendi.

Ayrıca saatlik ücret 408,99 TL, günlük ücret 3 bin 271,98 TL, haftalık ücret ise 16 bin 359,92 TL seviyesine yükseldi.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Oğuzhan Hasipoğlu, kararın oy çokluğuyla alındığını, işveren temsilcilerinin ise düzenlemeye itiraz ettiğini açıkladı.

İşverenlere yeni teşvikler geliyor

Ücret artışının yanı sıra işverenleri desteklemek amacıyla yeni teşvikler de devreye alındı.

Yeni uygulamaya göre, KKTC vatandaşı kadın çalışanların sosyal sigorta primlerinin tamamı, erkek çalışanların ise yüzde 80'i devlet tarafından karşılanacak.

Genç istihdamına 35 bin TL destek

Hükümet, ilk kez iş hayatına katılacak 16-35 yaş arasındaki KKTC vatandaşları için de yeni bir destek programı başlattı.

Bu kapsamda, söz konusu yaş grubundaki kişileri istihdam eden işverenlere 35 bin TL maaş desteği verilecek.

"Çalışan da işveren de korunmalı"

Bakan Hasipoğlu, enflasyon karşısında çalışanların alım gücünü korumayı hedeflediklerini belirtirken, üretimin sürdürülebilmesi için işverenlerin de desteklenmesinin önemine dikkat çekti.

Hasipoğlu ayrıca, yılın başında verilen desteklerin de çalışanların gelir kaybını telafi etmeye yönelik uygulandığını ifade etti.

Elder, net sıfır hedeflerine ulaşılması ve küresel enerji dönüşümünün hızlandırılması amacıyla öncü kuruluşları bir araya getiren Utilities for Net Zero Alliance (UNEZA) üyesi oldu. Bu üyelikle Elder, yaklaşık 52 milyon aboneye hizmet veren ve doğrudan 67 bini aşkın çalışanıyla faaliyet gösteren Türkiye'deki 21 elektrik dağıtım şirketini ittifakın uluslararası iş birliği platformunda temsil edecek.

Elder Genel Sekreteri Fakir Hüseyin Erdoğan, konuya ilişkin değerlendirmesinde, üyeliğin Türkiye elektrik dağıtım sektörünün enerji dönüşümündeki stratejik rolünün uluslararası alanda daha güçlü biçimde anlatılmasına imkan sağlayacağını belirtti. Türkiye'nin 81 iline yayılan geniş bir dağıtım altyapısına, önemli bir yatırım kapasitesine ve uzun yıllara dayanan işletme tecrübesine sahip olduğunu ifade eden Erdoğan, şöyle konuştu:

'Türkiye elektrik dağıtım sektörünün birikimini küresel enerji gündemine taşıyacağız. UNEZA üyeliğini yalnızca uluslararası bir oluşuma katılım olarak görmüyoruz. Bu adımı, sektörümüzün küresel enerji gündemine bilgi, deneyim ve çözüm üretme kapasitesiyle dahil olması bakımından önemli buluyoruz. Sahadaki tecrübemizi UNEZA çalışmalarına aktarırken uluslararası iyi uygulamaların, yenilikçi teknolojilerin ve yeni politika
yaklaşımlarının ülkemize kazandırılması için de bu platformdan etkin biçimde yararlanacağız.'

'ŞEBEKELER ENERİ DÖNÜŞÜMÜNÜN MERKEZİNDE'

Enerji dönüşümünün yalnızca yeni üretim kapasitesi kurulmasından ibaret olmadığına dikkati çeken Erdoğan, yenilenebilir enerji kaynakları, dağıtık üretim, elektrikli araçlar ve depolama sistemlerindeki gelişmelerin elektrik şebekelerinin işlevini yeniden şekillendirdiğini söyledi. Erdoğan, 'Elektrik şebekeleri artık yalnızca enerjiyi tüketiciye ulaştıran altyapılar değil, üretimin, tüketimin, depolamanın ve yeni teknolojilerin birlikte yönetildiği dinamik bir ekosistem haline geliyor. Enerji dönüşümünün başarısı, güçlü, dijital, esnek ve iklim koşullarına dirençli şebekelerin geliştirilmesine bağlı' ifadelerini kullandı.

Elektriğin binalar, ulaşım ve sanayide kullanım alanının genişlediğini belirten Erdoğan, dağıtım şebekelerinin kapasitesinin, esnekliğinin ve dayanıklılığının artırılmasının giderek daha kritik hale geldiğini vurguladı. Erdoğan, UNEZA üyeliğiyle Türkiye elektrik dağıtım sektörünün yatırım, dijitalleşme, akıllı şebekeler, enerji verimliliği, dağıtık enerji kaynakları, elektrikli araçlar, depolama ve iklim dayanıklılığı alanlarındaki çalışmalarını uluslararası platformlara taşıyacaklarını kaydetti.

'COP31 SÜRECİNE SEKTÖRÜMÜZÜN BİRİKİMİYLE DESTEK VERECEĞİZ'

Türkiye'de düzenlenecek COP31'e uzanan sürecin elektrik dağıtım sektörü açısından önemli fırsatlar barındırdığına işaret eden Erdoğan, şunları söyledi:

'COP31'de elektrik dağıtım şebekelerinin enerji dönüşümünün temel unsurlarından biri olarak güçlü biçimde ele alınmasını önemsiyoruz. UNEZA çatısı altında geliştirilecek iş birliklerinin Türkiye'nin COP31 vizyonuna ve enerji sistemimizin geleceğine değer katacağına inanıyoruz. Elektrik dağıtım şirketlerini temsilen geleceğin şebekelerini bugünden inşa etmek, yenilenebilir kaynakların sisteme güvenli entegrasyonunu
sağlamak ve ülkemizin enerji ve iklim hedeflerini desteklemek için çalışmayı sürdüreceğiz.'

COP28 kapsamında kurulan UNEZA, elektrik ve enerji hizmetleri alanında faaliyet gösteren kuruluşları bir araya getiriyor. IRENA ve Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Üst Düzey Şampiyonlarının rehberliğinde çalışan ittifak, elektrifikasyonun yaygınlaştırılması, yenilenebilir kaynakların sisteme entegrasyonu, şebekelerin güçlendirilmesi ve temiz enerji yatırımlarının hızlandırılmasına odaklanıyor.