(ANTALYA) - Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Antalya'da eski COP başkanlarıyla düzenlediği basın toplantısında, Türkiye'de barışçıl hiçbir gösteriyle ilgili tutuklama olmadığını savunarak, 'Gösterilerle ilgili ki COP nezdinde de bunun teminatını tüm ülkelere verdik. Biz gelen bütün misafirlerimizin güveninden, huzurdan sorumluyuz. Burada hiçbir misafirimizin kılına zarar gelmeyecek şekliyle ekiplerimiz, güvenlik güçlerimiz çalışıyor ve bu çerçevede barışçıl gösterilere ilişkin Valiliğimiz koordinasyonunda İçişleri Bakanlığımız gerekli başvuruları alıyor ve bu başvurular çerçevesinde her birey burada gösteri yapabilecek durumda' dedi.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Antalya'da devam eden Birleşmiş Milletler (BM) İklim Değişikliği Konferansı (COP31) kapsamında eski COP başkanlarıyla basın toplantısı düzenledi. Kurum, şunları kaydetti:
'Antalya'ya uzanan hazırlık sürecindeki ilginiz ve katkınız için her birinize ayrı ayrı teşekkür ediyorum. Avusturalyalı meslektaşlarımızla ve iklim sekreteryasına da bu anlamda teşekkürlerimi ifade ediyorum. COP31 için kurduğumuz ortaklıkla birlikte bu birliktelikle daha güçlü olduğumuza inanıyorum. COP31 boyunca bütün taraflar arasında aslında güçlendirmek istediğimiz dayanışma anlayışı da budur. Tabii şunu da belirtmeliyiz; gündemin dün hızla kabul edilmesi çalışmalarımıza olumlu bir başlangıç sağladı. Önümüzdeki iki hafta boyunca tarafarın aynı kararlılığı ve yaklaşımı açıkçası sürdüreceğini düşünüyoruz. Tepeden inme bir karar almayacağımızı baştan beri söylüyoruz. Eylem gündeminin kabul edilmesi ortaya koymuş olduğumuz hedeflerimizin konuşulabilmesi adına kıymetliydi. Burada da hedeflerimizi hayata geçirmek için aynı kararlılığı göstermeye devam edeceğiz.
'ZİRVE BOYUNCA OKYANUSLARDAN ŞEHİRLERE KADAR İKLİM DİRENÇLİLİĞİNİ GÜÇLENDİRMEYE ODAKLANACAĞIZ'
Bu yıl iklim riskleriyle küresel krizlerin aslında birbirini nasıl ağırlaştırdığını bir kez daha gördük. Çünkü güçlü bir El Nino ve bu El Nino'yla birlikte etkilerini hep birlikte yaşıyoruz. Dünya Gıda Programı bu olayın yaklaşık 50 milyon kişiyi daha şiddetli açlığa sürükleyebileceği konusunda bizleri uyarıyor. İşte tam da böyle bir zaman zamanda 1,5 derece eşiğinin aşılması riskinin giderek belirleştiği bir dönemde Antalya'da buluşuyoruz. Bu eşiğin kısa süreliğine aşılması bile aslında geri döndürülemeyecek kayıp ve hasarlara yol açabilir. Bu nedenle 1,5 derece hedefinden asla vazgeçemeyiz. Paris Anlaşması bize yol göstermeye devam ediyor. Görevimiz sıcaklık artışını sınırlandırmak, olası bir aşımın düzeyini ve süresini en aza indirmek ve yeniden bu eşiğin altına dönmek için gereken adımları hızlı bir şekilde atmaktır. Yürüttüğümüz kapsamlı istişareler doğrultusunda bu ihtiyaca yanıt verecek bir kararın COP 31 başkanlığı öncülüğünde şekillenmesini önemsiyoruz. Uyum, kayıp ve hasarın iklim gündeminin merkezinde yer alması gerektiğine inanıyoruz. Zirve boyunca okyanuslardan şehirlere kadar iklim dirençliliğini güçlendirmeye odaklanacağız. İkinci küresel durum değerlendirmesi konusunda özel bir bakanlar toplantısına yine ev sahipliği yapacağız ve bu değerlendirmenin 1,5 derece eşiğinin aşılması ve bunun etkilerini bütün boyutlarıyla ele almasını bekliyoruz. Elde edilecek bulgular sıcaklık artışını yeniden bu eşiğin altına indirmek için atacağımız adımlara yön vermelidir.
'COP31 GÜNDEMİNİN TEMEL BAŞLIKLARINDAN ELEKRİFİKASYONA ODAKLANIYORUZ'
Bugün COP31 gündeminin temel başlıklarından elektrifikasyona odaklanıyoruz. Ulaşımda, binalarda ve sanayide elektrik kullanımının yaygınlaşmasını ele alıyoruz. Bu yıl enerji piyasalarında yaşanan kriz, aslında tüm dünyada yaşanan kriz, ithal yakıtların bağımlılığının ülkeleri nasıl fiyat dalgalanmalarıyla ve arz kesintileriyle karşı karşıya kaldığını hepimize gösterdi. Mart-Ağustos döneminde yakıt ithal eden ülkeler yaklaşık 330 milyar dolar ilave maliyetle karşılaştı. Elektrik teknolojilerinin artık giderek ucuzlaşması, bu kırılganlığı azaltmak için bize önemli bir imkan sağlıyor. COP31 Başkanlığı olarak 2035 yılına kadar 35 küresel elektrifikasyon taahhüdünü bu anlayışla başlattık ve bugün elektrik dünyadaki nihai enerji tüketiminin yaklaşık yüzde 23'ünü karşılıyor. Hedefimiz bu payı 2035 yılına kadar yüzde 35'e yükseltmek ki bu çerçevede Enerji Bakanlığımızla ülkemizin hedeflerini ortaya koydu. Ben Enerji Bakanımıza huzurlarınızda teşekkür ediyorum. Enerjide tam bağımsız bir Türkiye hedefiyle elektrifikasyona ve ortaya koymuş olduğumuz hedefe uygun Bakanlığımız çalışmalarımızı yürütüyor. COP31'le bu hedefi somut adımlarla desteklemek istiyoruz. Ve dünyanın dört bir yanından gelen ülkelerle bu gayreti, bu azimliliği ortaya koyacağız.
'BU COP TARİHİNDE BİR İLK'
Az önce COP başkanlarıyla beraberdik. COP 21'den COP 31'e kadar açıkçası bütün başkanlarla COP31'in eylem gündemi noktasında yapmış olduğumuz görüşmeler, istişareler sonrası başkanlar COP31'in eylem gündemini ve hedeflerini destekleyen açıklamayı, bildiriyi ortaya koydular. Bu bizim için memnuniyet verici bir durum. Yani bu COP tarihinde bir ilk. Bu COP tarihinde ilkleri yaşamak istiyoruz. Uygulama COP'u olsun istiyoruz. Netice alalım istiyoruz ve açıkçası bu kapsamda da iradeyi kararlılıkla ortaya koyuyoruz. Koymaya devam edeceğiz. Antalya'dan ayrıldığımızda 'Antalya'da bir şeyler değişti, Antalya'da artık netice aldık, sonuç aldık' diyebileceğimiz bir COP'u hayata geçirmek istiyoruz ve bu konuda da açıkçası hem finans noktasında, hem her ülkenin sürecin içine dahil olduğu, her ülkenin önceliklerini, başlangıç noktalarını dikkate aldığımız bir COP'u hayata geçirmek istiyoruz ve Antalya'da ortaya koyduğumuz hedeflerin karşılığını insanların hayatında görmek istiyoruz. En önemlisi bu. Daha güvenilir enerjiye, daha temiz ulaşıma ve daha düşük emisyonlu üretime ulaşmak için siyasi iradeyi yatırımlarla buluşturuyoruz. COP31'i bu dönüşümü hızlandıran somut adımları atması, hatırlaması ve insanların buradan ayrıldığında 'COP31'de bunlar değişti' demesini arzu ediyoruz.'
'ELLE TUTULUR BİR İLERLEME SAĞLAMAK İSTİYORSANIZ NETİCE ALMAK ZORUNDASINIZ'
Bakan Kurum, açıklamasının ardından basın mensuplarının sorularını yanıtladı. Bakan Kurum, 'ABD eski Dışişleri Bakanı John Kerry bugün bir oturumda 'COP31 başkanlığının elektrifikasyon yaygınlaştırmaya yönelik girşimi çok doğru bir adımdır' dedi. Aynı oturumda ABD eski Başkan Yardımcısı Al Gore da 'Elektrifikasyon konusunda COP31 başkanlığının 35'e 35 hedefi de dahil olmak üzere belirledikleri hedefleri seçmiş olmalarından dolayı takdir ediyorum' dedi. Bunlardan biri elektrifikasyon diğeri ise binalardan kaynaklı emisyonun azaltılmasına ilişkin. Ayrıca biz asrın inşasında bu konuda da iyi bir uygulama örneği olduğuna yönelik değerlendirmeleri de sık sık duyuyoruz. Bu konuda siz muhattaplarınızdan nasıl tepkiler alıyorsunuz' sorusuna şu yanıtı verdi:
'Bugün sabah ben de o oturuma katıldım ve hem eski Dışişleri Bakanı John Kerry'ye hem de Sayın Başkan Yardımcısı Al Gore'u dinleme fırsatı buldum. Tabii Türkiye Avustralya'yla birlikte COP başkanlığını aldığı ilk günden beri hep uygulama dedi. Hep netice dedi ve açıkçası bu bakışla da çalışmalarımızı ortaya koyduk. Eylem gündemini çalışırken de hedeflerimizi ortaya koyarken de bugüne kadar alınmış COP kararlarının hayata geçirilmesini kolaylaştıracak ve ilerleme sağlayacak hedef ve eylemleri belirledik. Bu aslında COP tarihinde alışık olunan bir durum değil. Buna ilişkin sağ olsun BM'de Sevgili Simon da ekibiyle birlikte bizlere destek oldu. Ve eylem gündemini açıkladığımızda hedefleri açıkladığımızda gelen tepkileri çok olumlu olduğunu da gördük, şahitlik ettik. Bu kıymetliydi. Çünkü elle tutulur bir ilerleme sağlamak istiyorsanız netice almak zorundasınız. Aslında dirençli şehirler konusu bağlamında biz Türkiye'nin deprem bölgesindeki yaptığı işlerdeki tecrübesini, birikimini Sayın Cumhurbaşkanımızın liderliğinde ortaya koymuş olduğumuz iradeyi tüm dünyaya anlatmış olduk. Ve ne elde ettik neticede? Dirençli bir şehirle birlikte afetlere hazırlıklı, dayanıklı bir şehri inşa etmiş olduk. Ne elde ettik? İşin sonunda bu binalarda kullanılan enerji yoğunluğunun yüzde 40 azaldığını gördük. Yani sıfır atık uyumlu, enerji verimli binaların inşasıyla birlikte.
'KERRY VE SAYIN BAŞKAN YARDIMCISI GORE'DAN DESTEK MESAJLARINI DUYDUK'
İşte somut bir ilerleme, elle tutulur bir proje COP31'de de bu çerçevede hedefleri açıkladık, ortaya koyduk ve gelen tepkiler açılışın sorunsuz bir şekilde yapılması tüm dünya ülkelerince de açıkçası bu durumu olumlu gördüklerini, kabullendiklerini izliyoruz. Burada netice almak istiyoruz. Sonuç almak istiyoruz ve emisyon azaltımı aslında bu neticeyi bize gösterecek somut ilerleme sağlamamıza imkan verecek. Tüm bu hedefleri hayata geçirdiğimizde 2035 yılına kadar yüzde 30 civarında bugünkü emisyonların azaltıldığını görüyoruz. İşte elle tutulur ilerleme budur. Biz Antalya'dan ayrıldığında ülkelerin bu eylem planlarıyla projelerini hayata geçirdiklerinde ilerlemeleri gözle görülür bir şekilde izlemek bu süreci de takip etmek istiyoruz. Hem John Kerry'den hem Sayın Başkan Yardımcısı Al Gore'dan da bu konuda desteklerini duymuş olduk. COP başkanları bu konuyu desteklediler. COP31'in eylem gündemini destekliyor açıklamaları yapmaları da oldukça kıymetliydi. Bu çerçevede süreci yürüteceğiz.'
'KİMSEYE ZORLA BİR ŞEY YAPTIRAMAZSINIZ'
Bakan Murat Kurum, 'ABD federal hükümeti burada değil. İklim hedefleriyle ilgili olarak önümüzdeki en azından iki yıl çalışma yapmayacak. Bunu nasıl değerlendirirsiniz', 'Kömür madenlerinde yaşanan faciaları görme şansınız oldu mu ve bununla ilgili planlar var mı' ve 'Türkiye'de barışçıl protesto yapanların tutuklanmasıyla ilgili neler söylemek istersiniz' sorularına da şu yanıtı verdi:
'Kimseye zorla bir şey yaptıramazsınız. Ne ailenizde birine yapabilirsiniz ne toplumda bir bireye bunu yapabilirsiniz ne de dünyada bir ülkeye zorla bir şey yaptıramazsınız. Burada gönüllülük anlayışıyla, uzlaşıyla yürütülen bir süreçten bahsediyoruz. COP çerçevesi bunu gerektiriyor. Biz de günden beri uzlaşıyla hareket edeceğimizi, 196 ülkenin ihtiyaçlarını, beklentilerini, önceliklerini değerlendireceğimizi hep söyledik. Ve görüşeceğiz, konuşacağız, uzlaşacağız, netice alacağız dedik. Burada bizi ayıran kısım bu. Dolayısıyla bu işi bir fırsat olarak görmek lazım. Şu an iklim değişiyor. İklim değişikliğiyle birlikte önümüzdeki 10-15 yılda eğer özel sektör bu dönüşümü yaparsa kendi imalatını, üretimini, istihdamını devam ettirir. Devletler bunu yaparsa gelen o afetlere hazırlıklı şehirleri inşa eder. Toplumlar kendi içinde bu bilinçle hareket ederse geleceğe ilişkin bir irade almış olur. Dolayısıyla bakın bunların hiçbirinde bir zorunluluk yok. Siz Amerika, İngiltere, Türkiye, Çin hangi ülkeyi konuşuyorsanız, konuşun, neticede bu işi bir fırsat olarak görüp geleceğin işi, geleceğin 50 yılı olarak değerlendirip eğer bir dönüşüm içerisine giriyorsa kendi ülke menfaatleri için doğru bir iş yapıyordur. Girmiyorsa geri kalır. Üretimi, istihdamı, ticareti azalır. Bu tercih o ülkelerin. Eğer bunu yapmak istiyorlarsa kendi kararları. Saygı duyuyoruz. Ama bunu yapmak isteyen hiçbir ülke yok. Herkes kendi içinde bu işi yönetmek ve bu işe liderlik etmek istiyor. Bu çok önemli.
Dolayısıyla fosil yakıtlar, kömür madenleri, diğer metan konuları ülkenize zarar veriyor. Vatandaşınıza, tarımınıza, turizminize, sanayinize zarar veriyor. Eğer burada tedbir alırsanız üretiminizi artacak. Bu anlamda ticaretiniz de artacak. Ülkeler ne için çalışır değil mi? Vatandaşını mutlu etmek için çalışır. Eğer vatandaşınızı mutlu etmek istiyorsanız, bunu yaparsanız oyunuz artar. Eğer siz siyasi bir iradeyle geliyorsanız sonuçta vatandaşınıza bu hizmetleri sunmak zorundasınız. Dolayısıyla Amerika'nın bütün sektörü burada bir kere. Özel sektörü burada, sivil toplum örgütleri burada. Burada 100 bin katılımcı var. COP tarihinin en yüksek toplantılarından biri gerçekleşiyor. 102 lider, 330 bakanımız burada misafir edeceğiz. Burada kararlar alacağız. Bu bakışla ülkeler bu süreci değerlendirecektir diye düşünüyorum.
'BU HEDEFLERİ YAKALADIĞIMIZDA ELLE TUTULUR BİR İLERLEME SAĞLAYACAĞIZ'
Türkiye'nin de kömür madenleri ile ilgili, fosil yakıtlarla ilgili tutumu bellidir. Bugün yenilenebilir enerjide Türkiye Avrupa içerisinde lider pozisyondadır. Dünyanın en büyük yenilenebilir enerji yatırımlarını yapan ülkelerden bir tanesidir ki bu Avrupa 6'ncısı, dünya 11'incisi pozisyonundayız. 2040 yılına kadar enerji bağımsızlığımızı ilan edecek yatırımlarımızı hayata geçireceğimizi açıkladık ve bu kapsamda yine çalışmalarımızı yapmaya devam edeceğiz. Bunları yaptıktan sonra zaten fosil yakıttan çıkmış olacaksınız. Bunun adına ne derseniz deyin. COP 31'in yaklaşımı da bu. Ben elektrifikasyon hedefini ortaya koyup elektrifikasyon hedefini gerçekleştireyim, fosil yakıtla ilgili zaten bir çıkış yol haritası daha önceki COP'larda söylendi. Şimdi önünüzde iki seçenek var. Biri pahalı bir yatırım ve maliyet fosil yakıt. Yenilenebilir enerji maliyeti neredeyse yarı yarıya daha az. Daha da azalıyor. Siz hangisini tercih edersiniz? Sonuçta ülkeler bu yönde yatırımları yapmaya devam edecekler. Biz bu hedefleri yakaladığımızda elle tutulur bir ilerleme sağlayacağız. Bugüne kadar yapmış olduğumuz konuşmaların hepsi kıymetli, hepsi değerli ama artık netice alma zamanı. İnsanlar bizden bunu bekliyor. Tüm ülkedeki ülkelerde yaşayan toplumlar bizden bunu bekliyor.
'BARIŞÇIL BİR GÖSTERİDE TÜRKİYE'DE TUTUKLAMA OLMAZ'
Diğer taraftan barışçıl hiçbir gösteri ile ilgili Türkiye'de tutuklama olmaz. Gösterilerle ilgili ki COP nezdinde de bunun teminatını tüm ülkelere verdik. Biz gelen bütün misafirlerimizin güveninden sorumluyuz. Buradaki huzurdan sorumluyuz. Burada hiçbir misafirimizin kılına zarar gelmeyecek şekliyle ekiplerimiz, güvenlik güçlerimiz çalışıyor ve bu çerçevede burada gösteri yapmak isteyenlerle ilgili barışçıl gösterilere ilişkin Valiliğimiz koordinasyonunda İçişleri Bakanlığımız gerekli başvuruları alıyor ve bu başvurular çerçevesinde her birey burada gösteri yapabilecek durumda. Başka gösteri veya tutuklama neyi ifade etmek istediğinizi tam anlayamadım ama yani Türkiye dünyanın bu noktada belki en adaletli ülkelerinden bir tanesi. Dolayısıyla barışçıl bir gösteride Türkiye'de tutuklama olmaz. Olmadığını da açıkçası biz net bir şekilde biliyoruz.'
'İHTİYAÇLAR DEĞİŞİYOR, BEKLENTİLER ARTIYOR'
Bakan Kurum, 'Büyük teknoloji şirketlerinin de burada olması bekleniyor. Bu şirketlere ne sormak, söylemek isterdiniz' sorusunu da şöyle yanıtladı:
'Türkiye COP 31 başkanlığı sürecinde gerçekten ortaya koymuş olduğu eylem gündemi ve hedeflerle önemli bir irade ortaya koydu. Ve bu iradenin aslında tüm ülkelerce de sahiplenildiğini görüyoruz. Bu çok güzel bir şey. Elektrifikasyon içinde yapay zeka uygulamalarından tutun da enerji depolamaya kadar her bir konu var. Veri merkezleri de bunun içinde. Yani dünyada 100 tane veri merkezi varsa 35'i global anlamda temiz enerji ile elektriğini elde etsin istiyoruz. Bu hedefin içinde o da var. Burada temiz enerjiye ulaşım noktasında da teknoloji lazım, finans lazım, bunu da konuşuyoruz. O teknoloji ve finansı birlikte harekete geçirelim istiyoruz. Dünyanın birçok teknoloji firması COP31'de var. Yani Apple, Google, Amazon gelip bizle bunları konuştular. 'Biz bu süreci destekliyoruz'u bize bizzat kendileri söylediler ve sürecin içindeler. Burada bir fırsat var. O fırsatı değerlendirirse firmalar büyümeye devam eder. Niye bu teknolojileri geliştiriyorlar sizce? Sadece yeni bir şey bulmak veya onu piyasaya sürmek için değil. Bir taraftan da ihtiyaçlar değişiyor, gelişiyor, beklentiler artıyor. Bu beklentiler çerçevesinde yürütülecek ve bunun temiz enerji ile olması önemli. Temiz enerjiden elde edilmesi önemli.'
