Haber: Nilgün Hande ÖZTÜRK
(ANKARA) - Dünya genelinde 8 Mart Dünya Kadınlar Günü yürüyüşler, protestolar, paneller ve kültürel etkinliklerle kutlandı. Etkinliklerde kadına yönelik şiddetin önlenmesi, eşit ücret, siyasi temsil ve kadın haklarının güçlendirilmesi talepleri öne çıktı. Avrupa, Latin Amerika, Asya ve Türk devletlerinde on binlerce kişi sokaklara çıkarken, ABD ve İsrail'in saldırılarında ölen veya yaralanan kadınlar için Filistin'deki kadınlar ile Taliban yönetimi altında yaşayan kadınlara destek mesajları verildi.
Dünya genelinde 8 Mart Dünya Kadınlar Günü, yürüyüşler, protestolar, paneller ve kültürel etkinliklerle kutlandı. Etkinliklerde kadına yönelik şiddetin önlenmesi, eşit ücret, siyasi temsil ve kadın haklarının güçlendirilmesi çağrıları öne çıktı.
Avrupa'nın birçok kentinde on binlerce kişi sokaklara çıktı. İspanya'nın Madrid, Barcelona ve Valencia gibi şehirlerinde düzenlenen yürüyüşlerde göstericiler, 'kadına yönelik şiddetin sona ermesi ve eşit ücret taleplerini' dile getirdi. Gösterilerde, Afganistan ve İran'daki kadınlarla dayanışma mesajları da verildi.
Almanya'nın başkenti Berlin'de yaklaşık 20 bin kişinin katıldığı bir yürüyüş düzenlendi. Göstericiler eşit ücret, kadın sağlığı hizmetlerine erişim ve cinsiyet temelli şiddete karşı daha güçlü yasal düzenlemeler talep etti.
İngiltere'nin başkenti London'da feminist örgütlerin çağrısıyla yürüyüş düzenlendi. Londra'da İran'a yönelik saldırıları protesto eden göstericiler yürüyüş sırasında 'Trump'ın savaşını durdurun' gibi sloganlar attı ve ABD'nin dış politika tercihlerine tepki gösterdi.
Fransa'nın başkenti Paris'te de binlerce kişinin katıldığı yürüyüşte kadın hakları, kadına yönelik şiddetin önlenmesi ve sosyal eşitlik talepleri dile getirildi.
İtalya'da başta Roma, Milano ve Napoli olmak üzere birçok kentte yürüyüşler gerçekleştirildi. Feminist hareket 'Non Una Di Meno'nun çağrısıyla düzenlenen eylemlerde, kadın cinayetleri, eşit ücret ve üreme hakları gündeme getirildi.
Portekiz'in Lizbon ve Porto'da kentlerinde de yürüyüşler düzenlenirken; feminist gruplar, kadınlara yönelik şiddete karşı daha güçlü yasal düzenlemeler talep ederken, üniversitelerde paneller ve tartışma programları gerçekleştirildi.
Yunanistan'ın başkenti Atina'da sendikalar ve kadın örgütlerinin düzenlediği yürüyüşlerde, ekonomik kriz sonrası kadınların çalışma hayatındaki durumuna dikkat çekilirken göçmen kadınların hakları da gündeme getirildi.
Hollanda'da yürüyüş ve miting düzenlenirken, etkinliklerde eşit ücret, LGBTQ+ hakları ve göçmen kadınların durumu ele alındı. Belçika'nın başkent, Brüksel'de de Avrupa kurumları önünde gösteriler düzenlendi. Aktivistler Avrupa Birliği'nin toplumsal cinsiyet eşitliği politikalarını güçlendirmesi çağrısında bulundu.
ABD'de 8 Mart kutlamaları
ABD'de yürüyüşler, protestolar, paneller ve kültürel etkinliklerle kutlandı. Chicago, New York ve Washington gibi büyük kentlerde düzenlenen yürüyüş ve mitinglerde, aktivistler politik ve sosyal taleplerini dile getirdi. Etkinliklerde kadınların toplumsal ve ekonomik katkıları vurgulandı, toplumsal cinsiyet eşitliği ve adalet çağrıları yapıldı.
Latin Amerika'da kadın hakları eylemleri
Latin Amerika'da ise protestolar özellikle kadına yönelik şiddet ve kadın cinayetlerine karşı yapıldı. Rio de Janeiro başta olmak üzere Brezilya'nın birçok kentinde düzenlenen gösterilerde kadın cinayetlerine karşı daha sert önlemler çağrısı yapıldı.
Şili'de de on binlerce kişi yürüyüş düzenledi. Başkent Santiago'daki yürüyüşte feminist örgütler kadınların siyasi temsilinin artırılması, sosyal hakların genişletilmesi ve üreme haklarının korunması taleplerini dile getirdi.
Ekvador'da Amazon bölgesindeki Puyo kentinde yerli kadınlar çevre ve kadın haklarına dikkat çekmek için yürüyüş düzenledi. Gösterilerde petrol ve gaz projelerinin çevreye zarar verdiği vurgulandı.
Peru'nun başkenti Lima'da yaklaşık 7 bin 500 kişinin katıldığı 5 kilometrelik kadın koşusu düzenlenirken, Cusco kentinde davullar ve pankartlarla yürüyüş yapıldı.
Asya'daki etkinlikler
Asya'da ise resmi programlar ve toplumsal etkinlikler öne çıktı. Hindistan'da kadın girişimciler ve öğrenciler için ödül törenleri ve farkındalık programları düzenlenirken, bazı şehirlerde spor etkinlikleri gerçekleştirildi. Çin'de bazı şirketler kadın çalışanlara yarım gün izin verirken, kurumlar çeşitli kutlama programları düzenledi.
Pakistan'da başkent Islamabad, Karaçi ve Lahore'da kadın hakları savunucuları yürüyüşler düzenledi. Gösterilerde kadınların güvenliği, eğitim ve çalışma hayatındaki eşitlik talepleri öne çıktı.
Japonya'da başkent Tokyo'da yürüyüş ve paneller düzenlendi. Etkinliklerde kadınların iş gücüne katılımı, kariyer fırsatları ve eşit ücret konuları ele alındı.
Savaşın gölgesinde Rusya ve Ukrayna'da 8 Mart kutlamaları
Rusya'da resmi tatil ilan edilen kadınlar gününde Rizhsky çiçek pazarına gelen Moskovalılar, yoğunluk oluşturdu. Ülkenin başkenti Moskova ve Saint Petersburg başta olmak üzere birçok şehirde, erkekler kadınlara çiçek ve hediyeler verdi, iş yerlerinde ve okullarda kutlama programları düzenlendi ve konserler yapıldı.
Ukrayna'nın başkent Kiev'de ise küçük yürüyüşler, paneller ve konferanslarla savaşın kadınlar üzerindeki etkileri, kadın askerler ve yerinden edilmiş kadınların durumu gündeme geldi; bazı bölgelerde geleneksel olarak çiçek ve hediye verme etkinlikleri de yapıldı.
Türk devletlerinde ise Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan ve Türkmenistan'da resmi ve yarı resmi törenler, kültürel programlar, üniversite etkinlikleri ve şirket kutlamaları yapıldı.
Filistinli kadınların mücadelesi...Gazze'de anneler kaybolan çocuklarını aradı
Birleşmiş Milletler'in (BM) Filistin Ofisi, Filistinli kadınların 'Ayakta Kalıyoruz, Liderlik Ediyoruz (We Survive, We Lead)' sloganıyla dayanıklılık ve liderlik rollerine dikkat çektiğini açıkladı. Filistinli kadınlar savaş, yerinden edilme, ekonomik zorluklar ve güvenlik sorunlarıyla mücadele ederken, ailelerini ve topluluklarını ayakta tutma çabalarını vurguladılar.
Gazze'de 8 Mart vesilesiyle düzenlenen gösterilerde evlatlarının akıbetini öğrenmek isteyen Filistinli anneler, Uluslararası Kızılhaç Komitesi merkezi önünde toplanarak, Gazze'de kaybolan çocuklarının nerede olduğunu ve ne olduğunu bilmek istediklerini dile getirdi.
7 Ekim'den bu yana 12 bin 500'den fazla Filistinli kadın yaşamını yitirdi
Ayrıca Filistin Kadın İşleri Bakanlığı'nın açıklamasında, 7 Ekim 2023'ten bu yana Gazze ve çevresindeki çatışmalar süresince en az 12 bin 500'den fazla Filistinli kadının yaşamını yitirdiği ve bunların büyük kısmının anne olduğu bildirildi; savaşın sağlık sistemleri üzerindeki yıkıcı etkisine de dikkat çekildi.
Bazı uluslararası yürüyüşlerde ve dayanışma eylemlerinde Filistin'e destek çağrıları da yer aldı; örneğin Avrupa'daki 8 Mart gösterilerinde çok sayıda katılımcı 'Özgür Filistin' sloganları atarak Filistinli kadınların yaşadığı zorluklara dikkati çekti.
Türkiye'de yürüyüşler, paneller ve gözaltılar
Türkiye'de 8 Mart Dünya Kadınlar Günü, başta İstanbul ve Ankara olmak üzere birçok kentte yürüyüşler, paneller ve sivil toplum etkinlikleriyle kutlandı. İstanbul'da özellikle Sıraselviler Caddesi'nde düzenlenen Feminist Gece Yürüyüşü sırasında katılımcılar 'yoksulluk, şiddet, sömürü ve savaşa karşı' pankartları taşıdı. Yürüyüş esnasında bazı metro istasyonları kapatılırken, valilik tarafından toplantı ve gösteri yürüyüşlerine yönelik yasak kararları uygulandı. Eylem sırasında 6 kişi gözaltına alındı. Benzer yürüyüşler ve etkinlikler Beyoğlu, Kadıköy ve diğer ilçelerde de gerçekleştirildi.
Türkiye'nin farklı kentlerinde de kadın örgütleri ve sendikalar çeşitli etkinlikler düzenledi. Adana, İzmir, Siirt, Şırnak ve Adıyaman gibi illerde de yürüyüşler ve paneller yapıldı. Bazı eylemlerde TÜSİAD binaları önünde toplanma gibi dikkat çekici protestolar gerçekleşti; katılımcılar kadın cinayetleri, eşitsizlik ve sömürüye dikkat çekti. Ayrıca bazı şehirlerde hükümet ve sivil toplum işbirliğiyle 'kadının güçlenmesi' temalı paneller ve kültürel etkinlikler gerçekleştirildi.