Ekim ayının Meme Kanseri Farkındalık Ayı olarak değerlendirilmesiyle birlikte, meme kanserinde erken teşhisin önemi bir kez daha gündeme geldi. Sağlık Bakanlığı, Türkiye’de her yıl yaklaşık 32 bin kadına meme kanseri tanısı konulduğunu açıklarken, düzenli taramaların hastalığın erken dönemde tespit edilmesindeki önemine dikkat çekti.
Bakanlık verilerine göre yaşam boyu meme kanserine yakalanma riskinin yaklaşık her 16 kadından 1'i için söz konusu olduğu tahmin ediliyor.
40-69 yaş arasına mamografi çağrısı
Meme kanseri erken evrelerde herhangi bir belirti göstermeden ilerleyebiliyor. Bu nedenle belirtilerin ortaya çıkmasını beklemeden yaşa uygun taramaların yaptırılması önem taşıyor.
Sağlık Bakanlığı, 20 yaşından itibaren kadınların kendi kendine meme muayenesi yapmasını ve yılda bir kez klinik meme muayenesinden yararlanmasını öneriyor. 40-69 yaş arasındaki kadınların ise bu kontrollerin yanı sıra iki yılda bir mamografi taraması yaptırması gerekiyor.
Son iki yılda 5,1 milyon tarama yapıldı
Ulusal Kanser Kontrol Programı kapsamında meme kanserinin erken teşhisine yönelik ücretsiz tarama hizmetleri devam ediyor.
KETEM, Sağlıklı Hayat Merkezleri, Mobil Kanser Tarama Araçları, Toplum Sağlığı Merkezleri ve Aile Sağlığı Merkezleri aracılığıyla yürütülen çalışmalar kapsamında son iki yılda 5,1 milyon kişiye meme kanseri taraması yapıldı.
Tarama sonuçlarında yaklaşık 300 bin şüpheli bulgu tespit edilirken, bu kişiler ileri tetkik için sağlık kuruluşlarına yönlendirildi. Yapılan değerlendirmeler sonucunda yaklaşık 21 bin kişiye meme kanseri tanısı konuldu.
493 KETEM ücretsiz hizmet veriyor
Türkiye genelinde bulunan 493 Kanser Erken Teşhis Tarama ve Eğitim Merkezi (KETEM) aracılığıyla ücretsiz kanser tarama hizmetleri sunuluyor.
KETEM'lerde meme kanseri için mamografi, rahim ağzı kanseri için HPV-DNA testi ve kolorektal kanser için gaitada gizli kan testi uygulanıyor.
Merkezlerde ayrıca kanserden korunma, kendi kendine meme muayenesi, sağlıklı yaşam ve risk faktörleri konusunda vatandaşlara eğitim ve danışmanlık hizmetleri de veriliyor.
Mobil KETEM'lerle 570 bin tarama
Tarama hizmetlerinin daha geniş kesimlere ulaştırılması amacıyla Türkiye genelinde 60 mobil KETEM aracı da faaliyet gösteriyor.
Mobil araçlarla bugüne kadar yaklaşık 570 bin tarama hizmeti sunuldu. Bu araçlarda tarama çalışmalarının yanı sıra eğitim ve farkındalık faaliyetleri de gerçekleştiriliyor.
Vatandaşlar KETEM'lere doğrudan başvurabildiği gibi Aile Sağlığı Merkezleri, Sağlıklı Hayat Merkezleri ve Toplum Sağlığı Merkezleri üzerinden de yönlendirilebiliyor.
Bu belirtilere dikkat
Sağlık Bakanlığı, meme kanseri açısından bazı belirtilerin göz ardı edilmemesi gerektiğine dikkat çekiyor.
Memede veya koltuk altında ele gelen kitle ya da şişlik, meme veya meme ucunda meydana gelen belirgin değişiklikler ile koltuk altı ya da köprücük kemiği çevresinde ortaya çıkan şişlik ve kitleler sağlık kuruluşuna başvurmayı gerektiren belirtiler arasında yer alıyor.
Bu tür belirtilerden herhangi birinin görülmesi halinde vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulması önem taşıyor.
Sağlıklı yaşam riski azaltmaya katkı sağlayabilir
Meme kanserinin ortaya çıkmasında genetik, hormonal, biyolojik ve çevresel birçok faktör rol oynayabiliyor. İleri yaş, ailede meme kanseri öyküsü, erken yaşta adet görme, geç yaşta menopoza girme, ilk doğumun ileri yaşta gerçekleşmesi ve yoğun meme dokusu risk faktörleri arasında bulunuyor.
Aşırı kilo, yetersiz fiziksel aktivite ile tütün ve tütün ürünlerinin kullanımı da riskin artmasına neden olabiliyor.
Düzenli fiziksel aktivite, dengeli beslenme, sağlıklı vücut ağırlığının korunması ve tütün ürünlerinden uzak durulması ise meme kanseri riskinin azaltılmasına katkı sağlayabiliyor.
Sağlık Bakanlığı'nın mesajı ise özellikle erken teşhis konusunda: Düzenli taramalar, meme kanserinin erken dönemde tespit edilmesinde önemli rol oynuyor.
