Haber: Esma TURAN
(MUĞLA) - Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Türkiye'nin geçen yıl 100 ülkeye deniz ürünü ihraç ettiğini ve 2,3 milyar dolarlık ihracat rakamına ulaştığını bildirerek, 'Muğla'nın ihracatın içerisindeki payı 1 milyar dolar' dedi.
Bir dizi ziyaret için Muğla'ya gelen Yumaklı, Muğla'nın Milas ilçesindeki bir tesiste deniz balıkları yetiştiriciliği ile tesisin otomasyon sistemlerini inceledi. Bakan Yumaklı, tesiste yürütülen çalışmalar hakkında yetkililerden bilgi aldı.
Yumaklı, daha sonra gazetecilere yaptığı açıklamada, Türkiye'nin su ürünleri sektöründe son 24 yılda önemli bir büyüme yakaladığını belirterek, şunları söyledi:
'Ülkemizde balık ihracatıyla alakalı çok önemli yer tutan, yetiştiricilikle ilgili faaliyette bulunan bir işletmemizi ziyaret ettik. Farklı alanları gözleme ve inceleme fırsatımız oldu. Su ürünleri sektöründe son 24 yılda ülkemiz gerçekten çok devasa mesafeler kat etti. 2025 yılında 1 milyon 37 bin tonla tüm zamanların rekorunu kırdık. Bunun yüzde 60'ı yetiştiricilikten geldi. Son 24 yılda yetiştiricilikte özellikle 10 kat artışla 627 bin tona ulaşmış olduk. Üç tarafı denizlerle çevrili ülkemizin bu potansiyelini kullanmakta hükümet olarak kararlıyız. Yetiştiricilikte şu anda ülkemiz Avrupa'da ikinci sırada ama en kısa sürede birinci sıraya çıkmak için bütün şartlarımızı zorluyoruz.
Artık dünya pazarlarında kendisine yer bulmuş olan Türk somonu, levrek, alabalık, çipura ve midye çok önemli yetiştiricilik alanları. Tabii su ürünleri üretiminde biz özellikle koruma-kullanma dengesine dikkat ediyoruz. Netice itibarıyla kaynağımız sahip olduğumuz doğal güzellikler, biyoçeşitliliğimiz... Dolayısıyla üretim planlamamızı da su ürünlerinde 2024 yılı başı itibarıyla bu manada koruma-kullanma dengesini gözeterek gerçekleştirdik.'
Yumaklı, Türkiye'nin 2025 yılında 100 ülkeye ihracat yaptığını ve 2,3 milyar dolarlık bir ihracat rakamına ulaştığını bildirerek, sözlerini şöyle sürdürdü:
'Su ürünlerinde bizim 2028 yılı hedefimiz 750 bin ton yetiştiricilik ve 3 milyar dolar ihracat rakamına ulaşmak. Bunu çok rahatlıkla söylüyorum çünkü bu potansiyelimiz var ve girişimcilerimiz de işletmecilerimiz de bu manada günbegün kendilerini geliştiriyorlar. Bizler de bakanlık olarak yanlarında oluyoruz.'
'BALIK TÜKETİMİNDE YETERLİ NOKTADA DEĞİLİZ'
Yumaklı, son 10 yılda ı söylemek istiyorum, kişi başı balık tüketimiyle alakalı; 5,5 kilogramdan 8,8 kilograma çıktı. Yani yüzde 60'lık bir artış söz konusu ama dünyadaki pek çok ülkeyle kıyasladığımız zaman aslında balık tüketiminde yeterli noktada olmadığımızı söylemek istiyorum. Dolayısıyla bu manada hem bu tüketim alışkanlığını artırmak hem de balık ürünlerinin, daha doğrusu deniz ürünlerinin, başta çocukluk olmak üzere besleyiciliğiyle ilgili farklı bir metodoloji de geliştirmemiz gerekiyor. Bununla ilgili de önümüzdeki günlerde inşallah farklı kamuoyu bilinçlendirme çalışmalarıyla devam edeceğiz. Sağlıklı bir yaşam için haftada 2 öğün balık tüketmemiz öğütleniyor hekimler tarafından. Biz de bunu buradan bütün kamuoyumuza iletmiş olalım.
'MUĞLA'NIN İHRACATA KATKISI BÜYÜK'
Muğla'da iç sularda ve denizde 340 üretim tesisi var. Bu çok önemli bir rakam. Yine söylüyorum, altını çizerek söylüyorum; koruma-kullanma dengesi bizim olmazsa olmazımız. Muğla, çipura ve levrekte Türkiye üretiminde birinci sırada. Yaklaşık bahsetmiş olduğum çipura ve levreğin yüzde 40'ı Muğla'da yetiştiriliyor. Muğla'nın toplam bahsetmiş olduğum 2,3 milyar dolarlık ihracatının içerisindeki payı 1 milyar dolar. Bu çok önemli bir rakam. Dolayısıyla Muğla'nın bu manada katkısı son derece büyük. Yani Türkiye ihracatında yaklaşık yüzde 44'lük bir orana geliyor.
'İŞLETMELERİMİZİN DIŞ PAZARI HEDEFLEMESİNİ İSTİYORUZ'
Bugün ziyaret etmiş olduğumuz üreticimiz önemli bir su ürünleri yetiştiricisi, üreticisi. Türkiye'nin ilk 5 yetiştiricisinden, üreticisinden bir tanesi. Entegre ve ihracat odaklı üretim yapıyor. Biz, bütün işletmelerimizin sadece belli bir alanı değil, hem iç pazarı ama özellikle de dış pazarı hedeflemesini istiyoruz. Bu alanda dünyada söz sahibi olmak üzere çok yoğun bir çalışmamız var. Sadece yetiştiricilikle alakalı değil, özellikle denizcilikle ilgili veya deniz ürünleriyle ilgili dünyada söz sahibi olan kurumlar var. Kurumlarda da Türkiye olarak söz sahibi olmak, yönetimlerinde yer almak üzere bir çalışmamız var. İnşallah bunları da hep birlikte gayretle en üst seviyeye çıkartacağız. Tekrar etmem gerekirse çipura, levrek ve Türk somonu başta olmak üzere Türkiye'de hem yetiştirici hem de üreticilerimizin çok önemli bir potansiyeli olduğunu söylemek istiyorum.'