Anayasa Mahkemesi (AYM), Noterlik Kanunu ile Ceza Muhakemesi Kanunu'nda (CMK) yer alan iki önemli düzenlemeyi Anayasa'ya aykırı bularak iptal etti. Kararlar, oluşabilecek hukuki boşluğun giderilmesi amacıyla Resmi Gazete'de yayımlanmasının ardından 9 ay sonra yürürlüğe girecek.
Noterlerin tatil mesaisi yönetmelikle belirlenemeyecek
CHP'nin başvurusu üzerine yapılan incelemede AYM, noterlerin tatil günleri ve saatlerinde çalışmasına ilişkin usul ve esasların yalnızca yönetmelikle düzenlenmesini Anayasa'ya aykırı buldu.
Yüksek Mahkeme, noterlerin hangi durumlarda tatil günlerinde görev yapacağına ilişkin temel kuralların kanunda açık şekilde yer alması gerektiğini belirterek, bu yetkinin doğrudan yürütme organına bırakılmasının dinlenme hakkınızedelediğine hükmetti.
Kararda, Anayasa'nın 50. maddesiyle güvence altına alınan dinlenme hakkına getirilecek sınırlamaların mutlaka kanuni dayanağa sahip olması gerektiği vurgulandı.
Sanığa bildirim yapılmadan yargılama devam edemeyecek
AYM, Ceza Muhakemesi Kanunu'nda yer alan ve sanığa ulaşılamaması halinde yalnızca müdafiye yapılan bildirimin yeterli sayılmasını öngören düzenlemeyi de iptal etti.
Mahkeme, suçlamanın değişmesi gibi durumlarda sanığın yeni isnadı bizzat öğrenmesi ve savunmasını hazırlayabilmesinin adil yargılanma hakkının temel unsurlarından biri olduğuna dikkat çekti.
Kararda, yalnızca avukata yapılan bildirimin sanığın duruşmaya katılma, isnadı öğrenme ve doğrudan savunma hakkını sınırladığı, bu nedenle düzenlemenin ölçülülük ilkesine aykırı olduğu ifade edildi.
İptal kararları 9 ay sonra uygulanacak
AYM, her iki düzenleme için de oluşabilecek hukuki boşluğun giderilmesi amacıyla iptal kararlarının dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine karar verdi.
Karara ilişkin karşı oy kullanan AYM Üyesi Kenan Yaşar ise, temel haklara aykırı olduğu tespit edilen bir hükmün dokuz ay daha yürürlükte kalmasının yeni hak ihlallerine neden olabileceğini savundu.
Bazı başvurular reddedildi
Öte yandan Yüksek Mahkeme, kamu çalışanlarının avukatlık stajına ilişkin düzenlemeler, bölge adliye mahkemelerinde başsavcıvekilliği kadrolarının oluşturulması ve ceza infaz kurumlarındaki eğitim uygulamalarına yönelik iptal taleplerini ise Anayasa'ya aykırı bulmayarak reddetti.
