Sosyal Güvenlik Uzmanı Mehmet Akif Cenkci, Halk TV’de yayımlanan “Emeklilik bir ödül mü, yeni bir mücadele mi?” başlıklı köşe yazısında, emeklilerin yaşadığı ekonomik sorunları ve emeklilik sonrası yeniden çalışma gerçeğini değerlendirdi.
Cenkci, yıllarca çalışan ve prim ödeyen insanların emeklilik döneminde dinlenmeyi, ailesine daha fazla zaman ayırmayı ve ertelediği planlarını hayata geçirmeyi beklediğini ancak ekonomik koşulların birçok emekliyi yeniden iş hayatına yönelttiğini belirtti.
Emeklilik ikinci çalışma hayatına dönüşüyor
Emekli aylıkları ile yaşam maliyetleri arasındaki farka dikkat çeken Cenkci, kira, fatura, gıda, ulaşım ve sağlık harcamalarının emeklilikle birlikte ortadan kalkmadığını vurguladı.
Gelirlerin temel ihtiyaçları karşılamakta yetersiz kalmasının, bazı emekliler açısından emekliliği dinlenme döneminden çıkarıp ikinci bir çalışma hayatına dönüştürdüğünü ifade etti.
“Emekli aylığı bir ömrün karşılığıdır”
Cenkci, emekli aylığının yalnızca her ay hesaba yatırılan bir ödeme olarak görülmemesi gerektiğini belirtti.
Emekli maaşının yıllarca verilen emeğin, ödenen primlerin ve sosyal güvenlik sistemine yapılan katkının karşılığı olduğunu vurgulayan Cenkci, sistemin başarısının yalnızca kaç kişinin emekli edildiğiyle değil, emeklilerin hangi şartlarda yaşamlarını sürdürdüğüyle de ölçülmesi gerektiğini kaydetti.
“Çalışmak başka, çalışmak zorunda kalmak başka”
Cenkci’nin değerlendirmelerinde öne çıkan başlıklardan biri de emeklilik sonrası çalışma hayatı oldu.
Bir kişinin emekli olduktan sonra üretmeye devam etmek istemesinin tercih olduğunu belirten Cenkci, geçinemediği için çalışmak zorunda kalmasının ise farklı değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Cenkci, “Çalışmak başka, çalışmak zorunda kalmak başka” sözleriyle emeklilerin ekonomik nedenlerle yeniden iş hayatına dönmesinin sosyal güvenlik sistemi açısından önemli bir sorun olduğunu vurguladı.
Asıl soru artık “Nasıl yaşayacağız?”
Cenkci, Türkiye’de yıllardır emeklilik konusunda “Ne zaman emekli olacağım?” sorusunun öne çıktığını ancak artık buna yeni bir sorunun eklenmesi gerektiğini belirtti:
“Emekli olduğumuzda nasıl yaşayacağız?”
Emekli aylığının yalnızca temel gıda ihtiyacını karşılamasının yeterli olmadığını belirten Cenkci, barınma, sağlık, sosyal yaşam ve diğer temel ihtiyaçların da insan onuruna uygun koşullarda karşılanabilmesi gerektiğini ifade etti.
“Emekliyi geçim derdinden edemedik”
Cenkci, emeklilerin karşı karşıya olduğu tabloyu dikkat çeken bir ifadeyle özetledi:
“Emekliyi işinden emekli ettik, geçim derdinden edemedik.”
Cenkci’nin değerlendirmeleri, emeklilik sisteminde yalnızca maaş tutarlarının değil, emeklilerin yaşam standartlarının da daha fazla tartışılması gerektiğini bir kez daha gündeme taşıdı.
